"Cơ quan ngoại vụ phải như một Bộ Ngoại giao thu nhỏ"

(VietNamNet) - Mỗi cơ quan ngoại vụ địa phương phải thực sự là chân rết của Bộ Ngoại giao, là cánh tay kéo dài hoạt động của Bộ Ngoại giao tại địa phương... phải như một Bộ Ngoại giao thu nhỏ ở tỉnh", Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Gia Khiêm chỉ đạo.

Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Gia Khiêm

Sáng nay, Hội nghị ngoại vụ lần thứ 14 được tổ chức 2 năm/lần đã diễn ra tại Hà Nội. Tham dự hội nghị có đông đảo các đại biểu đến từ Văn phòng Chính phủ, các Bộ, ngành, và cán bộ ngoại vụ của 64 tỉnh thành phố trực thuộc trung ương.

Phát biểu khai mạc hội nghị, Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Gia Khiêm nhấn mạnh "trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế và tiến hành đẩy mạnh cải cách hành chính, nâng cao tính chủ động của các cơ quan, địa phương hiện nay, các cơ quan ngoại vụ phải đóng vai trò lớn hơn... nhận thức sâu sắc hơn về tình hình mới và xác định vị trí, địa vị xã hội của mình trong công tác xây dựng và phát triển đất nước ở từng địa phương".

"Hãy hình dung mỗi tỉnh thành như một nước thu nhỏ, và cơ quan ngoại vụ như Bộ ngoại giao của tỉnh ấy. Cơ quan ngoại vụ phải làm toàn bộ các vấn đề đối ngoại của Đảng, Nhà nước, bao gồm cả an ninh - chính trị đối ngoại, kinh tế đối ngoại, Việt kiều và người nước ngoài sinh sống tại địa phương".

Thực tế hiện nay, nhiều cán bộ ngoại vụ còn xem cơ quan ngoại vụ thuần tuý làm công tác lễ tân. Nhưng, "công tác lễ tân dù hết sức quan trọng cũng chỉ chiếm dưới 5% toàn bộ công việc của Bộ Ngoại giao", Thứ trưởng Vũ Dũng cho biết.

Phó Thủ tướng chỉ đạo các cán bộ sở ngoại vụ địa phương phải xác định rõ vị trí, vai trò của mình trong công tác, nắm rõ mình ở vị trí nào, nhiệm vụ ra sao, mối quan hệ ngang giữa sở ngoại vụ với các sở khác ở địa phương ra sao...

"Ngoài nhiệm vụ chính trị không ai thay thế được, nhiệm vụ kinh tế, an ninh... phải làm rõ, không thể ôm hết được, không để tình trạng chồng lấn".

Trên thực tế hiện nay, cơ quan đầu mối quản lý các công tác ngoại vụ như biên giới, đối ngoại nhân dân, Việt kiều, văn hoá... chưa thống nhất. Vấn đề biên giới có nơi giao cho Bộ Quốc phòng, có nơi là Văn phòng UBND tỉnh, có nơi do Sở Ngoại vụ quản lý. Vấn đề Việt kiều khi thì do Sở Ngoại vụ, khi lại giao Mặt trận Tổ quốc tỉnh... "Nhiều khi cán bộ ngoại vụ lúng túng không biết xử lý ra sao trước những tình huống, vụ việc cụ thể, bởi vẫn chưa có sự phân cấp, phân quyền rõ ràng giữa các cơ quan đơn vị trong tỉnh", Giám đốc Sở Ngoại vụ Đồng Nai chia sẻ. "Đó cũng là thực trạng chung ở hầu hết các sở ngoại vụ", một cán bộ ngoại vụ Hà Tĩnh cho biết.

Về quan hệ giữa sở ngoại vụ các địa phương với nhau và với Bộ Ngoại giao, Phó Thủ tướng Phạm Gia Khiêm chỉ đạo "các sở phải có hỗ trợ và trách nhiệm với nhau, có cơ chế giúp đỡ lẫn nhau. Và Bộ ngoại giao sẽ cố gắng hết sức giúp đội ngũ cán bộ của các Sở mạnh lên". "Các sở ngoại vụ mạnh lên, Bộ Ngoại giao sẽ mạnh lên", Phó Thủ tướng nhấn mạnh.

Hiện nay, cả nước có 30 Sở Ngoại vụ. (Năm 2004, cả nước mới chỉ có 8 Sở Ngoại vụ). Tại 34 tỉnh thành còn lại, cơ quan ngoại vụ mới chỉ là các Phòng hoặc bộ phận Ngoại vụ trực thuộc Văn phòng UBND tỉnh.

• Phương Loan