Để doanh nghiệp FDI mơ giấc mơ Việt Nam

Thứ tư, 25/04/2018, 08:26 - Nguồn: Yêu cầu xóa tin
Để doanh nghiệp FDI mơ giấc mơ Việt Nam

() - Thảm đỏ chào đón doanh nghiệp đầu tư nước ngoài FDI đã trải rộng, kết hoa suốt 30 năm qua. Chúng ta tiếp tục đồng hành cùng doanh nghiệp này thế nào?

    Cuối tuần qua, trong bài trả lời phỏng vấn trên một tạp chí kinh tế tương đối uy tín tại Việt Nam, Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng gửi lời cảm ơn tới các nhà đầu tư FDI và mong muốn họ sẽ đóng góp vào sự phát triển của Việt Nam.

    De doanh nghiep FDI mo giac mo Viet Nam
    Thành tích xuất khẩu - Ảnh minh họa.

     Cách diễn đạt đầy chất thơ của vị Bộ trưởng đã gây được ấn tượng với dư luận, "hãy mơ cùng giấc mơ của Việt Nam để trở thành một đất nước thịnh vượng".

    Quả thật, họ đã mơ cùng chúng ta. Kỳ tích tăng trưởng GDP tới 6,81% trong năm 2017 bất chấp mức tăng trưởng vô cùng khiêm tốn của hai quý đầu năm, có sự đóng góp quan trọng của Samsung và Formosa, những cái tên quá quen thuộc.

    Hai doanh nghiệp này cũng đã giúp tạo nên một kỷ lục tăng trưởng khác trong quý I/2018, tăng trưởng GDP tốt nhất trong 10 năm qua ở mức trên 7%. Theo đó, Samsung có doanh thu 2 tháng đầu năm ước đạt 49,3 nghìn tỷ đồng, gấp 2,2 lần cùng kỳ năm trước.

    Formosa mới đi vào sản xuất quy mô lớn với 2 tháng đầu năm đạt 475,5 nghìn tấn thép, gấp 11,8 lần cùng kỳ năm trước.

    Nếu đà tăng trưởng này tiếp tục được duy trì, mục tiêu GDP năm 2018 là 6,7% hoàn toàn có thể đạt được, thậm chí, nhiều người đã tính tới kịch bản tăng trưởng trên 7%. Rõ ràng, bảng vàng kinh tế Việt Nam đã và có thể sẽ gắn thêm những con số đẹp.

    Thế nhưng, câu hỏi luôn tồn tại từ gần 30 năm thu hút đầu tư nước ngoài vẫn văng vẳng bên tai. vừa và nhỏ đã lép vế hẳn trước quyền lực của doanh nghiệp nhà nước, lại thua thiệt trăm bề với doanh nghiệp FDI vốn trường vốn, nhiều kinh nghiệm và thủ thuật kinh doanh, nhưng chính các doanh nghiệp vừa và nhỏ ấy lại phải chịu gánh nặng nộp ngân sách lớn nhất trong ba khối kinh tế, nên bị “li ti hóa”.

    Những ông lớn mọc mũi sủi tăm lại không thuộc khối doanh nghiệp nhà nước ì ạch, tiền chùa không ai xót, mà thuộc nhóm tư nhân thân hữu giàu lên phần nhiều từ đất, thứ mà những người bạn FDI không thể nhòm tới.

    Không thể tránh né thực tế rằng, Việt Nam đã không nhận được nhiều từ các nhà đầu tư ngoại bởi các chính sách ưu đãi vô tiền khoáng hậu rút ruột nguồn lực nền kinh tế trải lên thảm đỏ mời gọi họ.

    Đời sống của người dân cũng phản chiếu bức tranh bất bình đẳng của nền kinh tế. Theo tính toán mà Oxfam Việt Nam công bố đầu năm 2017, tài sản của người giàu nhất Việt Nam lớn tới mức, nếu có thể tiêu một triệu USD mỗi ngày thì tiêu trong 6 năm mới hết.

    Người giàu nhất Việt Nam tại thời điểm phát hành báo cáo có thu nhập một ngày cao hơn thu nhập của người nghèo nhất trong 10 năm. Cũng chẳng phải đọc những con số để thấy được khoảng cách giàu nghèo đang ngày càng bị kéo giãn như trên.

    Song song trên đường cùng chiếc sang trọng là chiếc xe đạp của người thu đồng nát; trước cửa hiệu Louis Vuitton là người đánh giày đang ăn vội hộp cơm trưa... Đã có những thành tích nhưng đã thật sự thịnh vượng?

    Vậy có cần định danh lại giấc mơ mà doanh nghiệp FDI sẽ cùng đồng hành? Đó phải là viễn cảnh về một nền kinh tế đầy nội lực khi các thành phần trong đó tương trợ, thúc đẩy lẫn nhau, khi doanh nghiệp Việt có thể đàng hoàng và sòng phẳng sánh bước cùng khối doanh nghiệp FDI.

    Đó phải là khi từng bước chuyển tích cực của kinh tế phải được thể hiện trong từng bữa ăn, lớp học, bệnh viện... của người dân. Chỉ có điều, nếu bài toán được đặt ra theo cách này, con đường đi tới đích sẽ cần nhiều nỗ lực hơn gấp bội.

    Từ phía doanh nghiệp FDI, chẳng có gì cản trở hay mâu thuẫn với lợi ích của chính họ khi điều chúng ta cần chỉ là thành tích xuất khẩu. Từ trước tới nay, nguyên tắc win – win dường như dừng lại ở việc Việt Nam có được kết quả tăng trưởng kỳ vọng, còn tiền thật, lãi thật vẫn ở lại với các doanh nghiệp FDI.

    Thậm chí, họ cũng không bị ràng buộc với cam kết chuyển giao công nghệ, đơn giản bởi chưa có doanh nghiệp Việt nào có đủ tiềm lực để nhận sự chuyển giao ấy.

    Thực tế người Việt mới làm được bao bì cung cấp cho Samsung, còn những linh kiện điện thoại thực sự hoặc là nhập khẩu và hưởng ưu đãi thuế nhập khẩu, hoặc là do một nhà máy của Hàn Quốc đặt tại Việt Nam sản xuất, điều đang biến xứ sở hình chữ S thành thiên đường FDI.

    Nếu Việt Nam đặt điều kiện để nhận được đúng phần của mình thì tình thế sẽ thay đổi hoàn toàn. Bởi lẽ, không ai tự đi cắt miếng bánh của mình chia cho người khác vì… giấc mơ hay muốn đảm bảo công bằng, bình đẳng. Những dậm dọa rời khỏi Việt Nam của Toyota vài năm trước khi việc đánh thuế linh kiện nhập khẩu được đưa ra là một ví dụ điển hình.

    De doanh nghiep FDI mo giac mo Viet Nam
    Bất bình đẳng giàu nghèo - Ảnh minh họa

    FDI sẵn sàng và vui vẻ đồng hành cùng giấc mơ Việt khi và chỉ khi lợi ích của họ được đảm bảo hoặc tăng tiến hơn so với trước. Điều này lại khó song hành cùng với sự thịnh vượng nếu được hiểu đúng nghĩa.

    Từ phía doanh nghiệp Việt Nam, tình thế cũng rối không kém. Việt đang chật vật mới mong tồn tại, đâu nghĩ được tới chuyện cao xa là sánh bước cùng doanh nghiệp năm châu.

    Mà có nghĩ tới cũng không đủ lực, bởi thuế khóa, ưu đãi đều dành cho các khối doanh nghiệp khác. Những doanh nghiệp có tiềm lực, được hưởng ưu đãi không kém gì các doanh nghiệp FDI thì đang mải mê kiếm lộc từ cổ phần hóa, từ đất vàng…

    Trang gốc:
    Kinh tế
    Tiêu điểm tuần