Đối phó với đạo tặc ngân hàng thế nào?

Hiện tất cả các ngân hàng, từ cấp Trung ương đến các chi nhánh ở huyện, quận đều được lắp đặt các thiết bị bảo vệ như camera vòng trong, vòng ngoài, bảo vệ gồm lực lượng nội bộ (cán bộ ngân hàng), vệ sĩ thuê từ các trung tâm và có thể có cả Cảnh sát.

Ông Nguyễn Văn Dương, Giám đốc Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Chi nhánh Thăng Long (Phạm Ngọc Thạch, Hà Nội) cho biết, ngân hàng này hiện có tới 4 lực lượng bảo vệ với quân số luôn dao động trên 10 người.

Ngoài lực lượng bảo vệ thuộc cán bộ ngân hàng, lực lượng vệ sĩ Công ty Dịch vụ bảo vệ Thắng Long, ngân hàng còn ký hợp đồng với Cục Cảnh sát Bảo vệ và Hỗ trợ tư pháp và Công an phường Kim Liên. Lực lượng Cảnh sát chủ yếu huy động khi áp tải các xe vận chuyển tiền, ngoài ra trong một số ngày cao điểm cũng có cả lực lượng này tuần tra, bảo vệ.

"Về nguyên tắc, khi rút tiền ra khỏi ngân hàng, thủ tục giao dịch đã hoàn tất thì số tiền đó thuộc về khách hàng và họ hoàn toàn phải tự bảo vệ" - ông Dương cho biết. Việc khách hàng bị cướp, cướp giật trên đường phố hay ngay tại sảnh, sân của ngân hàng thì khách phải chịu trách nhiệm, ngân hàng không có trách nhiệm bồi thường, đền bù.

Tuy nhiên, nếu khách bị cướp, cướp giật ngay tại sảnh, sân ngân hàng thì uy tín của ngân hàng đó sẽ bị ảnh hưởng, người dân sẽ cảm thấy bất an khi đến nhận, gửi tiền tại địa điểm đó.  Do vậy, nhiệm vụ của các vệ sĩ, các lực lượng bảo vệ tại ngân hàng không chỉ tuần tra, canh gác đảm bảo an toàn cho ngân hàng, các phương tiện, thiết bị liên quan mà còn có nhiệm vụ phòng ngừa, ngăn chặn các hành vi có thể gây bất an cho khách.

Các ngân hàng cũng quy định nhân viên giao dịch cần giải thích, nhắc nhở khách hàng tự bảo vệ tiền của mình sau khi rút và di chuyển khỏi ngân hàng.

Theo quan sát của chúng tôi, hiện các điểm giao dịch ngân hàng đều có quy định về việc bảo đảm an toàn nhưng hầu như không có cảnh báo cần thiết và hướng dẫn cách bảo vệ tiền cho khách hàng.

Ngay việc hướng dẫn, nhắc nhở khách hàng thì nhân viên giao dịch và vệ sĩ nhiều khi cũng làm cho qua chuyện hoặc làm tuỳ thích chứ không có sự ràng buộc nào khác. Vì vậy, tại các điểm giao dịch, nếu nhân viên, vệ sĩ nhiệt tình thì kèm câu cảnh báo việc bảo vệ túi tiền cho khách, còn không khách tự biết để bảo vệ tài sản của mình.

Trong điều kiện giao dịch tiền qua hệ thống ngân hàng ngày càng lớn, nhu cầu được nhận tiền ngay tại công sở hoặc gia đình cũng tăng cao, một số ngân hàng đã có hình thức tuyên truyền, quảng bá về sự tận tình, chu đáo bằng cách cho xe chuyên dụng chở tiền đến địa điểm theo yêu cầu của khách hàng mà không phải trả phí vận chuyển. Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, chi nhánh Nam Hà Nội (đường Giải Phóng, Hà Nội) còn quảng bá "chiêu câu khách" này khi đề rõ ràng ngay trước sảnh ra vào.

Tuy nhiên, theo ông Nguyễn Văn Dương, các ngân hàng không bắt buộc mà đây chỉ là một hình thức nhằm nâng cao uy tín, thu hút khách hàng nên không phải ngân hàng nào cũng sử dụng hình thức này. Việc vận chuyển tiền theo yêu cầu khách hàng chỉ áp dụng đối với khách rút số tiền lớn và là khách thường xuyên còn các giao dịch thường ngày khác, ngân hàng không thể đáp ứng.

Chẳng hạn, Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Chi nhánh Nam Hà Nội quy định chỉ áp dụng với mức trên 500 triệu đồng trở lên hoặc phải là khách hàng thường xuyên.

Việc bảo vệ an ninh ở các ngân hàng và hoạt động giao dịch của khách hiện không có quy định thống nhất, mang tính bắt buộc nên mỗi ngân hàng tuỳ điều kiện thực tế của mình để áp dụng.

Tuy nhiên, để đảm bảo yêu cầu phòng ngừa chung, Cục CSĐT tội phạm về TTXH (C14) cũng đã có các văn bản gửi các ngân hàng, đề nghị cần sử dụng một số phương tiện, thiết bị cần thiết cũng như hướng dẫn của Tổng cục Cảnh sát trong việc tuần tra, trực bảo vệ của các lực lượng tại ngân hàng.

Tiền càng lớn, càng phải cẩn trọng.

Gần đây, Cục C14 cũng tham mưu cho Tổng cục Cảnh sát có hướng dẫn gửi các ngân hàng, đề nghị tuyên truyền, phổ biến cho khách về cách thức tự bảo vệ tiền, tài sản của mình, nhận diện các thủ đoạn hoạt động của tội phạm cướp, cướp giật...Tuy nhiên, các văn bản này chỉ có tính thông báo, hướng dẫn, do đó các ngân hàng thực hiện như thế nào, phổ biến đến khách ra sao cũng do chính ngân hàng đó tự quyết định. Điều này không tránh khỏi nhiều thông báo, hướng dẫn tuy cần thiết nhưng bị chính ngân hàng bỏ quên!

Hàng năm, Công an TP Hà Nội đều giao Phòng CSĐT tội phạm về TTXH (PC14) khảo sát, kiểm tra và có thông báo, hướng dẫn cụ thể. Ngay trước Tết Nguyên đán Mậu Tý, Thượng tá Dương Văn Giáp, Phó trưởng Phòng PC14 Công an Hà Nội có thông báo về việc phòng ngừa tội phạm cướp, cướp giật tài sản liên quan việc chuyển tiền từ ngân hàng.

Thông báo này nêu rõ: Quy luật hoạt động của tội phạm cướp, cướp giật thường gia tăng vào dịp trước, trong, sau Tết, mùa lễ hội, đối tượng lợi dụng việc các cơ quan Nhà nước, cá nhân đi lĩnh tiền từ ngân hàng, quỹ tiết kiệm, mua bán vàng bạc, trang sức để phục kích gây án tại các ngân hàng, tiệm vàng hoặc trên đường vận chuyển.

PC14, Công an Hà Nội cũng đề nghị Công an các phường, xã, thị trấn, đồn, trạm cử cán bộ cùng lực lượng dân phòng, lực lượng bảo vệ khác phối hợp lực lượng chuyên trách ở ngân tuyên truyền, yêu cầu giao dịch viên thực hiện quy trình nhắc nhở khách hàng cất giữ tiền cẩn thận khi đến nhận tiền để tự bảo vệ tài sản, phòng ngừa cướp, cướp giật.

"Không nên đi nhận tiền với số lượng lớn bằng xe gắn máy mà phải đi bằng ô tô. Nếu đi nhận tiền bằng xe gắn máy thì phải có từ hai người trở lên và phải gói, bọc tiền cẩn thận" - Thượng tá Dương Văn Giáp đề nghị.

Công an Hà Nội trên cơ sở rà soát đối tượng nghi vấn cũng có biện pháp giám sát chặt chẽ. Thông qua công tác quản lý địa bàn, gọi hỏi, răn đe, đồng thời phát hiện, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm.

Theo PC 14, Công an Hà Nội, đối tượng là người tỉnh ngoài đến Hà Nội gây án chiếm tỷ lệ khá cao, một số câu kết với đối tượng tại Hà Nội. Đội Đặc nhiệm phân công các lực lượng nghiệp vụ, Công an phường, thị trấn tuần tra, mật phục chống cướp, cướp giật tại các địa bàn trọng điểm, đảm bảo khép kín địa bàn, nhất là vào thời gian cao điểm: ngày nghỉ cuối tuần, buổi trưa, chiều tối...

Hiện, các đội CSĐT tội phạm về TTXH Công an các quận, huyện đều có báo cáo hằng ngày, trường hợp cấp thiết báo cáo qua bộ đàm về tình hình, diễn biến vụ việc...

Cục Cảnh sát điều tra tội phạm vễTTH - Bộ Công an khuyến cáo, để phòng ngừa hoạt động cướp, cướp giật liên quan hoạt động chuyển tiền ngân hàng, quỹ tiết kiệm, khách hàng cần chấp hành nghiêm túc quy định, quy trình vận chuyển tiền, ngoại tệ, vàng bạc.

Đối với doanh nghiệp, các tổ chức cần nghiêm cấm việc vận chuyển tiền bằng xe máy, treo tiền trong túi mà phải tuân thủ quy trình vận chuyển chặt chẽ. Tại các ngân hàng cần bố trí lực lượng bảo vệ đủ mạnh, trang bị kiến thức và kinh nghiệm tác chiến, có phương án phòng ngừa và đấu tranh với các tình huống cụ thể. Tăng cường công tác bảo vệ vào giờ cao điểm và ban đêm.

Các ngân hàng cần lắp đặt thiết bị về an ninh, hệ thống báo động, cần kiểm tra camera thường xuyên, đề phòng camera không hoạt động hoặc hoạt động nhưng ghi hình không hiệu quả. Các ngân hàng, quỹ tiết kiệm cũng cần thiết lập đường dây điện thoại khẩn cấp khi có tình huống xấu xảy ra, nhất là với Công an sở tại.