Giật mình mầm bệnh tiêu chảy dọc sông Mai Giang

 - Dịch tiêu chảy cấp lây lan ở Nghệ An với tốc độ chóng mặt. Qua kiểm tra, cơ quan chức năng đã phát hiện nguồn nước ở sông Mai Giang và một số hải sản dương tính với phẩy khuẩn tả. Thế nhưng, người dân ở đây vẫn chủ quan với căn bệnh nguy hiểm này. 

Dân chủ quan, chính quyền lơ là

TIN LIÊN QUAN
Nghệ An: Nước sông Mai Giang nhiễm phẩy khuẩn tả

Sau một thời gian "ngủ quên", tiêu chảy cấp lại bùng phát và lây lan với mức độ chóng mặt tại các xã Quỳnh Phương, Quỳnh Lập, Quỳnh Vinh (Quỳnh Lưu - Nghệ An). Chỉ tính từ ngày 23/9 đến 13/10, tại huyện Quỳnh Lưu đã có 51 trường hợp tiêu chảy cấp, trong đó có 25 trường hợp dương tính với phẩy khuẩn tả.

Để đối phó với tình trạng vi khuẩn tả lây lan trên diện rộng, UBND tỉnh Nghệ An đã giao cho Sở Y tế và các cơ quan chức năng tìm mọi biện pháp để ngăn chặn dịch. Bộ Y tế cũng đã cử đoàn công tác về Quỳnh Lưu để lấy mẫu bệnh phẩm và tìm cách ngăn chặn dịch lây lan. 

Một đoạn sông Mai Giang đã chết hẳn (ảnh trái) và cầu tiêu của dân được xả trực tiếp ra sông (ảnh phải)

Đến thời điểm hiện tại, cơ quan chức năng đã khẳng định: Nguồn nước sông Mai Giang (chảy qua các xã: Quỳnh Thuận, Quỳnh Dị, Mai Hùng, Quỳnh Phương) dương tính với phẩy khuẩn tả. Tuy nhiên, để diệt khuẩn trên dòng sông này là không thể. 

Lý giải cho điều này, ông  Lê Quang Hòa - cán bộ Trung tâm Y tế dự phòng huyện Quỳnh Lưu cho hay : "Sông Mai Giang chảy qua rất nhiều xã, vì vậy không thể dùng hóa chất để khử trùng ở một diện tích mặt nước lớn như vậy. Quan trọng bây giờ là phải tuyên truyền cho người dân để họ tự ý thức về căn bệnh nguy hiểm này".

Thế nhưng, đến thời điểm hiện tại, người dân ở các địa bàn có dịch vẫn hết sức chủ quan với căn bệnh này. Khi có những triệu chứng của tiêu chảy cấp, họ vẫn xem như là không có chuyện gì xảy ra. Nguồn nước sông Mai Giang - thủ phạm chính lây lan tiêu chảy cấp vẫn được họ sử dụng hàng ngày vào việc tắm rửa. 

Nhân viên y tế đang điều trị cho bệnh nhân bị tiêu chảy cấp ở Nghệ An

Tại Quỳnh Phương - một trong những địa phương có mầm bệnh tiêu chảy cấp lây lan nhanh nhất, người dân vẫn tỏ ra rất mơ hồ về căn bệnh này, công tác tuyên truyền gần như bị bỏ quên. Khi có dấu hiệu của tiêu chảy cấp, họ vẫn cho rằng đó là căn bệnh thường ngày, chỉ một liều thuốc nam là chữa khỏi. Chỉ khi dịch bùng phát dữ dội, cán bộ xã mới tả hỏa báo cáo lên trên để tìm cách đối phó.

Thời điểm hiện tại, đã có 1 người dân bị nghi ngờ chết là do tiêu chảy cấp. Đó là bà Nguyễn Thị Niêm (73 tuổi), trú tại xóm Quang Trung, xã Quỳnh Phương. Người nhà cho biết, trước khi chết, bà Niêm có triệu chứng tiêu chảy. Trung tâmYy tế dự phòng huyện vẫn cho rằng không thể kết luận là bà Niêm bị chết do tiêu chảy cấp bởi "không làm xét nghiệm". 

Điều đáng nói là sau cái chết của bà Niêm, 7 người trong gia đình bà đều có biểu hiện tương tự. Sau khi được đưa lên trung tâm y tế xã để chữa trị và làm xét nghiệm thì cho kết quả: dương tính với phẩy khuẩn tả. 

Nguy cơ lây lan nhanh sang các địa phương khác

Hiện tại, các cơ quan chức năng vẫn đang loay hoay với bài toán: làm sao để xử lý triệt để nguồn nước ở sông Mai Giang. Phương pháp xử lý bằng hóa học với một diện tích nước như vậy xem ra là không khả thi. Khi chưa tìm ra bài toàn đối phó với dịch tiêu chảy cấp dang có nguy cơ lan nhanh, các cơ quan chức năng đành trông chờ vào... ý thức người dân.

Rác thải trên sông Mai Giang

Thế nhưng, nguồn nước ở đây bị ô nhiễm nặng bởi tập quán cũng như điều kiện kinh tế của người dân. Xã Quỳnh Phương có tới 2.879 hộ với gần 15.000 khẩu nhưng số nhà vệ sinh đạt tiêu chuẩn chỉ đếm được trên đầu ngón tay. 

Số còn lại là những miếng gỗ ghép tạm bợ, người dân thoải mái phóng uế ra ngay dòng sông.

Chị Phan Thị Phượng (thôn Quang Trung, xã Quỳnh Phương) cho hay: "Nhà tôi ở sát bờ sông Mai Giang, hai bên nhà là hố phân lợn và nhà vệ sinh. Tất cả đều tống tháo xuống sông. Mà, bao đời nay vẫn thế, có thấy ai nói gì đâu, có ai bệnh tật gì đâu. Vừa rồi mẹ tôi bị tiêu chảy (bà Hoàng Thị Thêm - PV), các cán bộ về lấy mẫu xét nghiệm thì mới biết nguồn nước ở ngay mép nhà tôi nhiễm khuẩn".

Dẫn chúng tôi ra cạnh dòng sông đen kịt, rác nổi lềnh bềnh, mùi hôi thối bay lên nồng nặc, anh Nguyễn Quý Phú (thôn Hồng Hải, xã Quỳnh Phương) ngao ngán: "Nhà vệ sinh làm ngay cạnh bờ sông, chuồng lợn, trâu, bò cũng cạnh bờ sông; bao nhiêu rác thải hàng ngày đều đổ xuống dòng sông thì trước sau gì mà không mắc bệnh". 

"Chúng tôi biết là như vậy rồi nhưng cũng đành tặc lưỡi vậy, từ lâu đời rồi, bà con ở đây vẫn có tập quán như vậy mà. Với lại, có ai cấm chúng tôi không được "phóng uế" ra bờ sông đâu. Mà nói thật, nếu một mình gia đình tôi làm nhà vệ sinh đảm bảo yêu cầu cũng đâu cứu được cả dòng sông này. Quan trọng là ý thức cả cộng đồng" - anh Phú nói thêm.

Trao đổi với VietNamNet, ông Hoàng Văn Hảo - Phó Giám đốc Sở Y tế Nghệ An cho hay: "Hiện tại, Sở Y tế đang ráo riết chỉ đạo để dập dịch. Các bệnh nhân tiêu chảy cấp đều được cách ly để chữa trị. Chúng tôi cũng giao cho cán bộ truyền thông làm tốt công tác tuyên truyền để người dân hiểu được sự nguy hiểm và cách lây lan của vi khuẩn tả. Về xử lý nguồn nước trên sông Mai Giang, chúng tôi đang cùng với Bộ Y tế tìm ra biện pháp khả quan nhất".

• Hoàng Sang