Làm gì khi bệnh hen chưa được kiểm soát theo GINA?

Thứ hai, 17/01/2011, 08:41 - Nguồn: Yêu cầu xóa tin
Anh A*, giám đốc một công ty lớn, mắc hen suyễn từ hơn 10 năm nhưng do công việc, đã 6 tháng anh không đến bác sỹ khám theo hẹn. Sáng nay anh lên cơn khó thở, khò khè, môi tím phải nhập viện vì một vị khách hút thuốc lá trong phòng làm việc của anh.
Bé Đ buồn bã nhìn bọn trẻ chơi đá banh trong khi em không được mẹ cho tham gia. Bé Đ bị hen suyễn từ 3 năm nay và đã không được đưa đến bác sỹ khám theo hẹn trong 6 tháng vì mẹ không có thời gian.
 
Vì sao anh A và cháu Đ không có được cuộc sống bình thường, vui chơi, học tập và làm việc như mọi người?Vì bệnh hen suyễn của họ chưa được kiểm soát.
 
Làm sao để biết được bệnh hen suyễn của bạn đã được kiểm soát?
 
Hợp tác tốt với bác sỹ và nhân viên y tế theo dõi định kì. Hàng tuần bạn có thể tự đánh giá bằng bộ câu hỏi trắc nghiệm kiểm soát hen có tên gọi là ACT (Asthma Control Test)
 
(Chi tiết bảng câu hỏi xem tại //www.asthmacontroltest.com/countries/vietnam/frames.htm)

Làm gì khi bệnh hen chưa được kiểm soát theo GINA?

ACT là bộ 5 câu hỏi trắc nghiệm đơn giản về tình trạng hen bao gồm các triệu chứng ban ngày, triệu chứng ban đêm, số lần phải xịt thuốc cắt cơn và ảnh hưởng của hen lên cuộc sống của người bệnh. Mỗi câu hỏi có lựa chọn được cho điểm từ 1 đến 5. Sau khi trả lời xong, kết quả được 25 điểm, bệnh hen của bạn đã được kiểm soát hoàn toàn, kết quả từ 20-24 điểm, hen được kiểm soát tốt; dưới 20 điểm là hen chưa kiểm soát còn dưới 15 điểm, hen đang xấu đi. Việc trả lời 5 câu hỏi này rất dễ dàng, mất khoảng 1 phút nên bảng câu hỏi này rất tiện lợi cho người bị hen tự đánh giá tình trạng hen của mình đồng thời cũng giúp bác sĩ hiểu rõ hơn về tình trạng hen của bệnh nhân, qua đó điều chỉnh thuốc phù hợp.
 
Làm gì khi bệnh hen chưa được kiểm soát?
 
Nếu hen của bạn chưa được kiểm soát thì phải nhanh chóng xem lại các vấn đề sau
 
Bạn có đi khám đều đặn và đúng lịch hẹn? Nếu chưa thì hãy thực hiện ngay vì BS sẽ cùng bạn xác định nguyên nhân, yếu tố nguy cơ của việc chưa kiểm soát và cùng đưa ra biện pháp khắc phục :
 
- Bs sẽ hỏi để biết bạn đã tránh được các yếu tố khởi phát cơn hen như khói bụi, thuốc lá, thuốc (Aspirine..), lông thú vật nuôi, thức ăn, gián, phấn hoa, hay nhiễm siêu vi chưa?. Từ đó BS bàn với bạn về kế hoạch tránh yếu tố khởi phát cơn hen trong điều kiện kinh tếgia đình và cá nhân bạn có thể áp dụng được, cũng như tiến hành thêm các thử nghiệm thăm dò chức năng hô hấp nếu cần để có thêm thông tin cho điều trị
 
- Bác sĩ sẽ cùng bạn đánh giá sự tuân thủ điều trị, dùng thuốc đều đặn theo đúng lời khuyên chưa? Nếu chưa thì nên làm rõ lý do? Bạn sợ tác hại của việc dùng thuốc lâu dài? Chán nản khi dùng quá nhiều thuốc nếu có bệnh đi kèm? Tự đánh giá bệnh hen của mình đã được kiểm soát tốt…? BS sẽ giải thích và hổ trợ bạn lập kế hoạch điều trị tối ưu, điều chỉnh liều thuốc cho phù hợp với tình trạng bệnh hiện tại.
 
- Nếu bạn đang sử dụng thuốc dạng hít hay khí dung thì kỹ thuật sử dụng của bạn đúng hay chưa? BS và nhân viên y tế sẽ hướng dẫn bạn kỹ thuật sử dụng thuốc đúng. Bạn cũng nên tham gia các câu lạc bộ bệnh nhân để chia sẻ kinh nghiệm sử dụng thuốc đúng kỹ thuật và hiểu biết thêm về bệnh.
 
Hiện nay trên thị trường dược phẩm Việt nam có rất nhiều loại thuốc điều trị hen tương đối an toàn với liều lượng khác nhau. Do vậy bạn cần hợp tác với các BS và nhân viên y tế để có được một phác đồ điều trị với các loại thuốc thích hợp cho từng bệnh nhân hen khác nhau giúp bạn đạt và duy trì mức kiểm soát hen tối ưu.
 
PGS.TS Phạm Lê An
 
*Các trường hợp bệnh nêu trên là có thật nhưng tên đã được thay đổi để đảm bảo bí mật cho bệnh nhân
Trang gốc:
bạnđượccâu hỏikiểm soáthẹnđược kiểmđược kiểm soátvà nhân viên tếđã được kiểm soátchưa được kiểm soát
Đời sống-Sức khỏe
Tiêu điểm tuần