Nhưng chiêu thức trả thù của lâm tặc

 - Trên những cung rừng, dòng sông khuất vắng, máu của lực lượng bảo vệ rừng đã đổ xuống. Rừng vẫn không được bình yên!

Sau khi bị kiểm lâm bắt giữ hàng loạt vụ vận chuyển gỗ về xuôi với cả nghìn m3 gỗ, lâm tặc đã uất hận và đã tuyên thệ rằng sẽ “làm thịt” một số kiểm lâm và công an hăng hái nhất trong việc truy bắt gỗ lậu vừa qua… Nhiều vụ lâm tặc liều lĩnh tấn công kiểm lâm trong thời gian gần đây đã đẩy cuộc chiến bảo vệ rừng nóng lên từng giờ.

Thách thức

Ngay trên tấm bia vùng giáp ranh hai huyện Nam Giang và Đại Lộc, lâm tặc đã viết những câu  thề huyết chiến và nêu tên từng kiểm lâm viên đến công an. Những cái tên như Lan, Đi, Thạo, Phước, Cang, Phan Tuấn…được nêu tên cụ thể và ra lời ”kêu gọi”: Những ai không có khả năng tự ra tay “làm thịt” thì hãy thuê xã hội đen làm giúp…

Không biết lời kêu gọi kia của lâm tặc có thực hiện hay không? Chỉ biết rằng, hàng ngày, hàng giờ lực lượng kiểm lâm và công an đang phải đối mặt với sự trả thù từ trong bóng tối của những lâm tặc liều mạng ăn thua đủ với lực lượng chức năng khi gỗ bị bắt giữ.

Chỉ cần kiểm lâm đi một mình là bị trả thù ngay. Nhẹ thì bị ném đá, điện thoại hoặc tin nhắn đe doạ người thân và tuyên bố sẽ làm thịt bất kỳ ai dám can dự vào công việc của bọn chúng.

Kiểm tra lán của "lâm tặc". Ảnh Vũ Trung

Ngoài đe doạ, lâm tặc sẵn sàng tấn công lực lượng chức năng khi gỗ bị bắt giữ. Trong nhiều chuyến theo chân cùng lực lượng kiểm lâm và ngành chức năng truy quét gỗ lậu trong những ngày gần đây, chúng tôi đã chứng kiến cảnh súng ống được trang bị không những cho công an, kiểm lâm, bộ đội  mà ngay cả Giám đốc Sở NN&PTNT, Chủ tịch UBND huyện cũng khệ nệ súng ngắn bên hông.

Giám đốc Sở NN&PTNT Nguyễn Thanh Quang, tổng chỉ huy tiền phương trên mặt trận bảo vệ rừng đã khẳng định rằng: đối với cuộc chiến này đã buộc những ai tham gia đều phải phòng vệ như thế. Thậm chí sẵn sàng đối mặt với hiểm nguy rập rình trên mỗi bước chân. Nếu không chấp nhận thì chỉ có hai con đường một là rút lui nghỉ việc, hoặc là thoả hiệp để chấp nhận bán mình.

Nhưng lựa chọn nào cũng phải trả giá. Đã có nhiều cán bộ chấp nhận bán mình cho lâm tặc và đã nhận được kết cục có hậu là kéo nhau vào trại giam chờ ngày xét xử như vụ phá rừng qui mô lớn nhất miền Trung tại Khe Diên, huyện Quế Sơn. Từ hạt trưởng, phó chi cục lâm nghiệp, đến nguyên giám đốc sở cùng bao nhiêu quan chức lớn bé khác…

Chỉ tính từ tháng 2/2008 đến nay, hàng chục cán bộ kiểm lâm bị hành hung, nhiều người phải nhập viện, đổ máu trên những tuyến sông vì truy bắt gỗ lậu. Không ít người suýt phải bỏ mạng vì truy bắt gỗ lậu trên những tuyến quốc lộ từ miền núi về đồng bằng.

Vùng thượng nguồn sông Thu Bồn, với nhiều nhánh chảy qua các huyện cánh bắc với nhiều tên gọi khác nhau, nhưng các nhánh sông này đều có tên gọi chung là “con đường gỗ lậu”.

Giám đốc sở NN và PTNT súng kè kè bên hông. Ảnh: Vũ Trung.

“Con đường” này nối giữa những cánh rừng nguyên sinh ở thượng nguồn với những làng cưa vòng dày đặc ở hạ lưu. Mỗi trận mưa thượng nguồn, nước sông cuồn cuộn đổ về là hàng trăm bè gỗ xuôi theo con nước vượt trạm kiểm soát. Nếu lọt qua được “con đường” này mỗi khối gỗ có giá trị tăng lên gấp 3- 4 lần.

Vì siêu lợi nhuận từ gỗ lậu, nên bằng mọi giá lâm tặc bám giữ con đường này. Nếu bị phong toả, chặn bắt, lâm tặc sẵn sàng dùng bất kỳ loại hung khí nào trong tay để huyết chiến với cơ quan bảo vệ rừng.

Trong những ngày đầu tháng 5, công an và kiểm lâm phát hiện một đoàn mấy chục lâm tặc đang ung dung thả bè gỗ theo sông. Lực lượng chức năng ra chặn bắt đã bị bọn chúng dùng hung khí tấn công.

Để bảo vệ lực lượng truy bắt cũng như bảo vệ sự nghiêm minh của pháp luật, Thượng tá Trương Quang Vinh - Trưởng Công an huyện Đại Lộc rút súng bắn chỉ thiên, thì một lâm tặc đứng trên bè gỗ vạch bụng ra thách thức: Mày có giỏi thì bắn vào đây!

Đứng trên chiếc canô cao tốc nhìn sang, Thượng tá Vinh không dám hành động. Lực lượng liên ngành hàng chục người súng ống trên tay cũng chẳng ai dám, để mặc bọn chúng ung dung đưa gỗ đi.

Dường như những khẩu súng mang theo bên người của lực lượng chức năng trong những chuyến truy quét như thế này chủ yếu làm chức năng bảo vệ chứ không phải khống chế, tấn công. Thượng tá Trương Quang Vinh bảo rằng: “Nếu không có súng đừng nghĩ đến chuyện chạm mặt lâm tặc. Nhưng chạm mặc lâm tặc rồi, súng ống cũng chỉ để tự vệ mà thôi, thậm chí  cũng chỉ để ra uy với những lâm tặc non gan. Còn đối với lâm tặc liều lĩnh thì súng ống nào có ý nghĩa chi…”.

Một kiểm lâm viên đề nghị không nêu tên cho biết, các vụ tấn công của lâm tặc thường tỷ lệ thuận với các vụ gỗ bị bắt. Nghĩa là số vụ bị bắt càng nhiều thì số vụ kiểm lâm bị hành hung và bị tấn công trả thù ngày càng khốc liệt.

Lâm tặc mật phục tấn công kiểm lâm, hoặc sẵn sàng đâm chém để thoát thân khi bị kiểm lâm bắt giữ là chuyện xảy ra như cơm bữa ở vùng rừng núi phía tây Quảng Nam trong thời gian qua...

Giữ được mạng còn khó, nói gì đến gỗ...

Ông Phan Tuấn, Chi cục trưởng chi cục kiểm lâm Đại Lộc khẳng định rằng anh em kiểm lâm liên tiếp bị tấn công, có người suýt chết, ngay bản thân ông Tuấn vừa bị một đối tượng xông thẳng vào phòng làm việc để hành hung vào lúc 8 giờ sáng ngày 22/5 vừa qua. May mắn là lực lượng chức năng đã kịp thời phát hiện và can thiệp.

Lật giở hồ sơ các vụ kiểm lâm bị tấn công trong những ngày gần đây mới thấy hết tính chất cũng như mức độ nguy hiểm mà lực lượng bảo vệ rừng đã phải đối mặt. Vụ tấn công của lâm tặc xảy ra vào khoảng 13 giờ 45 phút ngày 27/4 vừa qua là một điển hình.

Khi 5 kiểm lâm cơ động đang kiểm tra, kiểm soát vận chuyển gỗ lậu trên sông Vu Gia thuộc thôn Mỹ Hảo, xã Đại Phong, huyện Đại Lộc đã phát hiện nhiều bè gỗ cất giấu dưới sông và đã ra lệnh trục vớt để kiểm tra nguồn gốc gỗ.

Để kiểm tra thuyền của lâm tặc phải có lực lượng công an "dày đặc".  Ảnh: Vũ Trung.

Trong lúc đang làm nhiệm vụ, thì bất ngờ Trần Thanh Dũng, biệt danh Dũng “bết” bất ngờ đâm thẳng thuyền của mình vào lực lượng kiểm lâm đang làm nhiệm vụ. Sau khi đâm thuyền, đối tượng tên Dũng này tay cầm dao phay chọc tiết lợn nhảy lên thuyền của lực lượng kiểm lâm đe doạ và dồn kiểm lâm viên Đồng Thanh Trung và Nguyễn Hồng Anh về phía cuối thuyền. Đúng lúc đó, lực kiểm lâm đang vớt gỗ dưới sông kịp thời nhảy lên thuyền hỗ trợ. Lập tức từ phía bên bờ sông, em ruột của Dũng là Trần Văn Tèo cùng với 15 người khác dùng hung khí tỏa ra bao vây 5 cán bộ kiểm lâm hành hung.

Để bảo vệ mình, lực lượng kiểm lâm đã phải gọi điện cầu cứu công an đến giải vây. Tuy vậy, một kiểm lâm viên đã bị trọng thương, máu chảy loang trên đoạn sông này.

Trước đó, vào ngày 14/4, tổ kiểm tra liên ngành đang thực hiện kiểm tra tại trạm Tà Bhing, thuộc khu bảo tồn thiên nhiên Sông Thanh. Khi kiểm lâm viên Rô Man Tư cùng Phạm Thành Nhân phát tín hiệu dừng xe mô tô không biển kiểm soát của một đối tượng tên Sỹ, trú tại xã Tà Bhinh chở động vật rừng thì Sỹ đã đâm thẳng vào rào chắn vượt trạm. Lực lượng kiểm lâm truy đuổi, thì bất ngờ Sỹ quay xe lại tấn công kiểm lâm Phạm Thành Nhân.

Vụ việc chưa được ngành chức năng xử lý, thì đến ngày 25/4, kiểm lâm viên Phạm Thành Nhân cùng Hồ Phước Thu đi tuần tra rừng tại khu vực Khe Giữa, thuộc thôn Tà Ul, xã Chà Val, Nam Giang bất ngờ đã bị 4 đối tượng từ trong rừng xông ra vây đánh làm anh Nhân trọng thương. Để bảo vệ mình nơi giữa rừng sâu, cả hai kiểm lâm viên buộc phải nổ súng để tự vệ và tìm đường rút lui. Máu kiểm lâm viên vẫn đổ trên những cung rừng khuất vắng bóng người…

Hay như vụ lâm tặc tấn công kiểm lâm xảy ra vào khoảng 10 giờ ngày 2/4. Khi lực lượng kiểm lâm phát hiện 16 phách gỗ xẻ tại khu vực ngầm Blao thuộc địa bàn thôn 2 xã Phước Hiệp, huyện Phước Sơn, cách quốc lộ 14E khoảng 150m, tổ công tác tiến hành lập biên bản tịch thu số gỗ trên, thì lập tức một nhóm thanh niên gồm 13 người dùng hung khí tấn công để cướp lại số gỗ bị bắt giữ.

Cuộc đọ “súng” giữa lực lượng liên ngành và lâm tặc một bên là súng ống nhưng không dám

Công an bảo vệ cho... kiểm lâm vớt gỗ. Ảnh; Vũ Trung.

bắn, còn một bên là dao phay, gậy gộc liều mạng xông vào để khống chế kiểm lâm cướp lại gỗ. Lâm tặc đông người, lại dùng dao khống chế khiến lực lượng kiểm lâm quá mỏng đành phải thúc thủ, chấp nhận để lâm tặc cướp gỗ. Một kiểm lâm viên có mặt trong vụ đó đề nghị không nêu tên cho biết, mạng sống mà còn giữ được là quí lắm rồi.

Một vụ lâm tặc cướp súng của lực lượng kiểm lâm vừa qua ở vùng rừng núi Nam Giang. Khi một nhóm 2 kiểm lâm viên đi tuần tra, phát hiện một nhóm 10 lâm tặc đang hạ gỗ giữa rừng sâu. Tưởng có súng trong tay, hai kiểm lâm viên lập biên bản và ra lệnh bắt giữ nhóm lâm tặc. Bất ngờ hai lâm tặc dữ dằn đã khống chế và cướp súng của kiểm lâm.

Vụ khống chế, cướp súng này cuối cùng được giải quyết gữa rừng, lâm tặc sẵn sàng trả lại súng cho kiểm lâm sau khi đã lấy hết số đạn và hai kiểm lâm phải chấp nhận không được bắt gỗ của bọn chúng.

Vụ cướp súng này như một kỳ án, không được báo cáo. Chỉ có lâm tặc và kiểm lâm thoả thuận với nhau giữa rừng, chẳng ai biết, ai hay. Chỉ có những lâm tặc này xem như một chiến công đã khống chế được cơ quan bảo vệ rừng và buộc phải làm theo mệnh lệnh của chúng để bảo toàn mạng sống.

Máu đổ trên những cung rừng

Trong những ngày đầu tháng 6 vừa qua, khi lực lượng công an huyện Đại Lộc phát hiện xe ô tô chở gỗ chạy về hướng Đà Nẵng, mặc dù lực lượng công an đã ra tín hiệu dừng xe, nhưng lái xe không chấp hành. Thượng tá Trương Quang Vinh, trưởng công an Đại Lộc ra lệnh truy đuổi, khi lực lượng công an truy đuổi đến xã Đại Hồng thì bất ngờ lái xe đã ben thùng xe đổ gỗ xuống đường để chặn sự truy đuổi.

Do đề phòng trước, nên lực lượng truy đuổi đã kịp thời né tránh. Nếu không, chắc chắn 3 chiến sĩ công an bị gỗ đè chết giữa đường. Thượng tá Vinh bảo rằng, lâm tặc xem gõ quí hơn mạng sống của bất kỳ ai ngăn cản.

Chi cục trưởng kiểm lâm Đại Lộc Phan Tuấn không giấu nổi âu lo kể rằng, sau hơn 2 tháng mở chiến dịch truy bắt gỗ tại các huyện cánh bắc, mạng lưới “đặc tình” của kiểm lâm đã bị đánh tơi tả.

Con thuyên mong manh, lực lượng quá ít, kiểm lâm thường bị " lâm tặc" uy hiếp. Ảnh: Vũ Trung.

Anh em kiểm lâm thường gọi mạng lưới này là  "đề lô”. (chỉ những người đi trinh sát trận địa, chuẩn bị cho trận đánh). Kiểm lâm Quảng Nam hay dùng từ này để chỉ những cơ sở “đặc tình” của mình. Họ phần lớn là người nghèo, làm nhiều nghề để sống, nhất là xe ôm, đưa đò…, tiếp cận được với nhiều giới trong xã hội. Họ được kiểm lâm bí mật tiếp cận thuyết phục để cung cấp thông tin.

Sau khi Đại Lộc liên tiếp phát hiện ra các vụ vận chuyển gỗ lớn (tháng 5 và 6-2008), nhiều đề lô bị lâm tặc nghi ngờ, phát giác và đánh đập tàn nhẫn. Đã có nhiều “đề lô” bị đánh trọng thương, nhưng không dám trình báo cơ quan chức năng. Bởi lâm tặc quá dữ dằng và sẵn sàng “làm thịt” theo kiểu xã hội đen, nên hệ thống "đề lô" này coi như tan rã hoàn toàn.

Mới đây, khi lực lượng chức năng phát hiện nhiều “kho” gỗ cất giấu dưới lòng sông ở khu vực thôn Hoà Hữu, xã Đại Hồng. Lực lượng kiểm lâm không thể vớt nổi, nên phải thuê hơn 20 thợ lặn đến trục vớt. Khi đến nơi, không biết có ai hăm doạ hay không mà nhóm thợ lặn này đành từ chối, đứng trên bờ nhìn rồi bỏ về.

Một thợ lặn bảo rằng:” Có trả công tiền tỷ cũng không dám. Có mấy ổng thì yên, nhưng mấy ổng đi rồi chỉ có xách bị mà đi nơi khác ăn mày chưa chắc yên thân. Tụi tui còn vợ con, gia đình ở quê nữa…”.

Nhiều kiểm lâm viên, công an trên đường về nhà, hay về tỉnh, ra Đà Nẵng công tác đều bị những thanh niên lạ mặt đón đường gây sự và hành hung gây thương tích. Những vụ trả thù như vậy liên tiếp được báo cáo. Thế nhưng chẳng có vụ nào được khởi tố, bởi các kiểm lâm viên này bị tấn công bất ngờ, các đối tượng gây thương tích bỏ trốn nên không bắt được thủ phạm.

Hàng nghìn kiểu cách trả thù những cá nhân tham gia công tác bảo vệ rừng khó thông kê hết được. Thậm chí con cái, vợ con họ ở nhà cũng luôn nhận được tin nhắn đe doạ. Chính vì vậy đã khiến lực lượng kiểm lâm nhiều khi phải chùn tay trong những vụ truy bắt gỗ.

Một kiểm lâm viên giấu tên kể rằng, nếu chúng tôi được bảo vệ hữu hiệu, được trang bị công cụ và trao cho quyền như công an thì may ra mới có thể làm lâm tặc run sợ. Mà ngay cả công an, lực lượng được xem là nòng cốt trong cuộc chiến này cũng đã phải chùn tay trước sự liều lĩnh của lâm tặc!

• Vũ Trung