Phẫu thuật mới: Nội soi tràn dịch màng phổi

 - Theo một đề tài nghiên cứu vừa được Sở Khoa học và Công nghệ TP.HCM nghiệm thu, bệnh nhân tràn dịch màng phổi tự phát sẽ không phải mổ mở ngực (tốn thời gian, gây đau đớn, để lại sẹo lớn, dễ gây biến chứng và tử vong), có thể xuất viện ngay ngày thứ 3 sau mổ.

Đề tài Phẫu thuật nội soi tràn dịch màng phổi do PGS.TS Nguyễn Hoài Nam, Uỷ viên BCH Hội Y học TP.HCM làm chủ nhiệm. Thời gian thực hiện là 12 tháng (11/2007-11/2008), với kinh phí 190 triệu đồng. 

Tràn dịch màng phổi trên phim chụp cắt lớp.Nguồn:ngoaikhoalamsang

Mục tiêu của đề tài là nhằm đánh giá khả năng ứng dụng phương pháp điều trị tràn khí màng phổi tự phát ở người lớn (trên 16 tuổi) bằng phẫu thuật nội soi lồng ngực kết hợp với mở ngực nhỏ nhằm giảm thời gian phẫu thuật và tiết kiệm tối đa chi phí của mỗi ca mổ. Với phương pháp mổ nội soi lồng ngực này, bệnh nhân có thể xuất viện ngay ngày thứ 3 sau mổ. 

 PGS.TS Nguyễn Hoài Nam cho biết, thông thường các trường hợp tràn khí màng phổi với lượng khí tràn trung bình (20-40%) sẽ phải dùng phương pháp đặt ống dẫn lưu khoang màng phổi, tỷ lệ thành công của phương pháp này là 70-80%.
 
Số còn lại phải phẫu thuật, là những trường hợp rò khí kéo dài hoặc phổi không nở trọng sau khi đã được đặt ống dẫn lưu.

Trước đây, những trường hợp này thường phải mở ngực và giải quyết chỗ rò khí bằng cách khâu hoặc cắt bóng khí. Tuy nhiên, cách làm này có tỷ lệ biến chứng và tử vong rất cao. 

Trong khi đó, phẫu thuật bằng phương pháp mổ nội soi lồng ngực với những dụng cụ chuyên dùng có sự hỗ trợ của kỹ thuật video là một phương pháp điều trị ít xâm lấn trong các bệnh lý lồng ngực bệnh tràn khí màng phổi tự phát.

Trong khoảng thời gian từ 10/2006-10/2007, nhóm nghiên cứu của PGS.TS Nguyễn Hoài Nam đã điều trị tràn khí màng phổi tự phát (sự cố ở người chưa từng có tiền sử mắc bệnh phổi) bằng mổ nội soi lồng ngực cho 172 bệnh nhân và nhận thấy khả năng áp dụng phương pháp này có tỷ lệ thành công cao (98,6%), ít tai biến (1,4%), ít tái phát (sau 3 tháng tái phát 2%).

Phẫu thuật nội soi lồng ngực được áp dụng lần đầu tiên ở VN năm 1996 tại BV Bình Dân với phẫu thuật cắt hạch thần kinh giao cảm ngực để điều trị chứng tăng tiết mồ hôi tay.  Những năm sau đó, rất nhiều bệnh viện khác đã triển khai phẫu thuật này nhằm điều trị nhiều loại bệnh khác nhau trong lĩnh vực lồng ngực và tim mạch.

Theo PGS.TS Nguyễn Hoài Nam, so với những phương pháp điều trị tràn dịch màng phổi khác, phẫu thuật nội soi lồng ngực là một kỹ thuật tương đối mới có nhiều ưu điểm như: bệnh nhân ít đau sau mổ, ít biến chứng và đảm bảo tính thẩm mỹ cao. Chi phí cho mỗi ca mổ không sử dụng các dụng cụ phẫu thuật chỉ khoảng 1 triệu đồng/ca, còn nếu sử dụng các phương tiện dụng cụ phẫu thuật thì tốn kém hơn (dưới 5 triệu đồng/ca).

Sử dụng phương pháp phẫu thuật nội soi lồng ngực, bệnh nhân sẽ phục hồi nhanh và có thể xuất viện sau 2 hoặc 3 ngày, trong khi mổ mở lồng ngực, bệnh nhân sẽ phải nằm viện khoảng 1 tuần. Tuỳ theo mức độ phức tạp mà thời gian cho mỗi ca mổ dao động từ 30 phút tới 2 giờ đồng hồ, khả năng tái phát sau mổ chiếm tỷ lệ tương đối thấp (1 - 2%).

Đặc biệt, với phương pháp phẫu thuật nội soi lồng ngực nói trên, đội ngũ phẫu thuật viên sẽ được trực tiếp huấn luyện và đào tạo (vì khi phẫu thuật, toàn bộ quá trình thực hiện sẽ được chiếu trực tiếp qua video màn hình rộng).

Ngay sau khi đề tài được hội đồng đồng ý nghiệm thu, Sở Khoa học và Công nghệ TP.HCM đã yêu cầu nhóm nghiên cứu sớm đưa vào áp dụng thực tế tại các ngoại khoa lồng ngực tại các bệnh viện khác.

•  Mai Linh