Quân đội Mỹ kiệt sức sau 5 năm chiến tranh

Lính Mỹ tại Afghanistan.

(Dân trí) - Năm năm chiến tranh ở Iraq và Afghanistan đã để lại những dấu ấn mệt mỏi cho quân đội Mỹ và làm gia tăng sự hoài nghi về khả năng duy trì mức độ hoạt động hiện nay và đương đầu với các cuộc khủng hoảng tiềm tàng mới của quân đội Mỹ.

Cuộc chiến do Mỹ cầm đầu ở Afghanistan ngày 7/10/2001 và ở Iraq từ tháng 3/2003 đã đẩy toàn bộ lực lượng quân tự nguyện đăng ký của Mỹ vào các trận đấu triền miên cho tới nay ở hai chiến trường này.

Các quan chức cấp cao quân đội Mỹ, trong đó có Tham mưu trưởng Lục quân, tướng Peter Schoomaker, đã cảnh báo về tình trạng giảm sút khả năng sẵn sàng chiến đấu của một số đơn vị, tình trạng thiếu thốn vũ khí và thiết bị ngày càng tăng do nhiều loại vũ khí, thiết bị xuống cấp vì sử dụng quá tải trên chiến trường. Nhiều binh sỹ phải quay lại phục vụ ở chiến trường thứ hai và thứ ba ở nước ngoài và khoảng thời gian giữa các lần triển khai của họ ở nước ngoài lại quá ngắn. Ngoài ra, lính Mỹ phải chịu tổn thất cao, với tổng cộng hơn 2.730 binh sỹ thiệt mạng ở Iraq và 280 binh sỹ ở Afghanistan.

Ông Andrew Bacevich, một đại tá Lục quân về hưu và hiện là một chuyên gia quân sự ở Đại học Boston, nói: "Chúng ta đang trong những giai đoạn đầu của một cuộc khủng hoảng. Nếu cuộc khủng hoảng này không được giải quyết, nó sẽ làm cho quân đội của chúng ta suy sụp".

Nhà phân tích quốc phòng Loren Thompson thuộc Viện Lexington cho rằng quân đội Mỹ gồm 1,42 triệu quân thường trực và 830.000 quân dự bị, lục quân và lính thủy đánh bộ hiện đã rơi vào tình trạng kiệt sức. Các phi đội máy bay chiến đấu của không quân đã trở nên lạc hậu.

Trong khi đó, các quan chức Lầu Năm góc đã biện hộ cho tình trạng hiện nay của quân đội. Người phát ngôn Lầu Năm góc Bryan Whitman nói: "Chúng ta là quốc gia đang có chiến tranh. Các lực lượng vũ trang của quốc gia này không chỉ ngang tầm với nhiệm vụ mà họ còn thực hiện nhiệm vụ một cách xuất sắc".

Các nhà phân tích cho rằng quân đội Mỹ chí ít cũng đã ở trong tình trạng căng thẳng với việc duy trì con số binh sỹ 141.000 ở Iraq và 21.000 ở Afghanistan. Với việc Lục quân và lính thủy đánh bộ bị dàn mỏng, Lầu Năm Góc đã phải điều chuyển hàng nghìn binh sỹ thuộc các lực lượng Hải quân và Không quân sang Lục quân để làm những nhiệm vụ như lái xe vận tải và trông coi tù binh.

Mối quan ngại lớn đối với các quan chức Mỹ là khả năng phản ứng của quân đội nếu chiến sự bùng nổ ở một điểm nóng khác như Iran hoặc Triều Tiên. Với quá nhiều lính bộ binh và lính thủy đánh bộ bị "trói chân" ở chiến trường Iraq và Afghanistan, Hải quân và Không quân có thể sẽ phải gánh vác trách nhiệm và điều đó cũng có nghĩa họ sẽ phải tiến hành không kích và phong tỏa đường biển, thay vì để các lực lượng mặt đất tham chiến. 

Việc huy động đến hàng trăm nghìn Vệ binh quốc gia và quân dự bị có thể sẽ cần thiết. Tuy nhiên một động thái như vậy sẽ đứng trước nguy cơ bị công chúng Mỹ phản đối, vì các lực lượng bán chuyên nghiệp sẽ bị kéo khỏi đời sống dân sự. Trong thời gian qua, Lầu Năm Góc đã sử dụng đáng kể lực lượng này và tính đến năm ngoái, hai lực lượng đã chiếm tới 40% quân số Mỹ đóng ở Iraq.

Lục quân Mỹ đã yêu cầu 75.000 binh sỹ tiếp tục phục vụ trong quân đội sau khi thời hạn tình nguyện của họ kết thúc. Một số binh sỹ có thể bị buộc phải ở lại trong quân đội thêm 18 tháng nữa. Nhà phân tích quốc phòng Michael O'Hanlon thuộc Viện nghiên cứu Brookings cho rằng tỷ lệ ly hôn và tự tử cao cũng như việc các sỹ quan bậc trung rời quân ngũ là những dấu hiệu cho thấy tình trạng căng thẳng tinh thần của binh lính Mỹ.    

Nam Sơn
Theo Reuters