Quan hệ Nga-Trung vươn lên tầm cao mới

Thủ tướng Putin (bên trái) và Chủ tịch Hồ Cẩm Đào.

Chuyến thăm mới nhất kéo dài 3 ngày (từ 12-14/10) của Thủ tướng Nga Vladimir Putin đến Trung Quốc đã cho thấy một mối quan hệ hợp tác chiến lược đang phát triển giữa hai nước. Và quan hệ này sẽ còn tiến xa hơn nữa bởi giới lãnh đạo hai bên đều tỏ rõ quyết tâm và nỗ lực nhằm củng cố tình bạn gắn bó, thân thiết giữa hai trong số các cường quốc lớn nhất thế giới này.
 
Trong cuộc gặp gỡ với Thủ tướng Putin hôm 14/10, Chủ tịch Trung Quốc Hồ Cẩm Đào đã đánh giá rất cao sự phát triển của mối quan hệ đối tác chiến lược Nga-Trung đồng thời cho biết Bắc Kinh sẵn sàng cùng Moscow nắm bắt các cơ hội thúc đẩy sự tin tưởng lẫn nhau giữa hai bên, làm sâu sắc thêm mối quan  hệ hợp tác thực chất, đặc biệt trong lĩnh vực năng lượng, công nghệ cao và văn hóa nhằm đưa quan hệ giữa hai nước lên một tầm cao mới..
 
Giai đoạn mới trong quan hệ Nga-Trung
 
Mối quan hệ Nga-Trung Quốc đã trở nên ổn định hơn và trưởng thành hơn kể từ khi hai bên thiết lập quan hệ ngoại giao cách đây 60 năm.
 
Ngày 16/7/2001, Nga và Trung Quốc đã ký kết Hiệp ước Hợp tác láng giềng tốt và thân thiện (FCT), hay thường được gọi là Hiệp ước Thân thiện Nga-Trung 2001. Hiệp ước này đã mở ra một chương mới trong quan hệ song phương. Kể từ đó, một số diễn biến tích cực và quan trọng giữa Nga-Trung đã diễn ra, bao gồm các cuộc thăm viếng cấp cao của quan chức lãnh đạo hai bên như chuyến thăm của Thủ tướng Ôn Gia Bảo đến Moscow hồi tháng 9 năm 2004 và sau đó là chuyến thăm đáp lễ của Tổng thống Vladimir Putin năm 2004.
 
Kết quả, hai nước đã đạt được nhiều bước tiến quan trọng trong lĩnh vực chính trị, bao gồm việc gạt bỏ sang một bên những cuộc tranh cãi kéo dài như xung đột biên giới Nga-Trung, và ưu tiên các lĩnh vực hợp tác chiến lược như chống khủng bố, ngăn chặn tình trạng phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt đồng thời tích cực tham gia giải quyết vấn đề phi hạt nhân hóa trên bán đảo Triều Tiên.
 
Quan hệ đối tác chiến lược Nga-Trung đã vươn tới một tầm cao chưa từng có trước đây và nó tiếp tục duy trì động lực cho sự phát triển nhanh chóng hơn nữa.
 
Mối quan hệ hợp tác chặc chẽ giữa Nga và Trung Quốc không chỉ đem lại những lợi ích cụ thể cho người dân hai nước mà xa hơn mối quan hệ này đã giúp duy trì hòa bình và ổn định trên thế giới.
 
Trong các cuộc hội đàm với Thủ tướng Putin, Thủ tướng Ôn Gia Bảo đã nhấn mạnh Trung Quốc sẵn sàng hợp tác với Nga để đưa mối quan hệ hợp tác chiến lược giữa hai bên bước vào một gia đoạn mới. Theo quan niệm của người Trung Quốc, 60 năm đánh dấu một chu kỳ sống và quan hệ Nga-Trung đã kết thúc một chu kỳ như vậy và sẽ bước sang một chu kỳ mới.
 
Thủ tướng Putin trong cuộc trả lời phỏng vấn tờ Tân Hoa Xã và các tờ báo lớn khác của Trung Quốc, đã nói quan hệ hợp tác Nga-Trung là một trong những nền tảng quan trọng nhất cho sự ổn định của thế giới.
 
Trong thông cáo chung vừa được ký kết gần đây, Thủ tướng Ôn Gia Bảo và người đồng cấp Putin đã tái khẳng định quan  hệ đối tác chiến lược Nga-Trung là ưu tiên trong chính sách đối ngoại của hai nước.
 
Trong chuyến thăm Bắc Kinh lần này, Nga và Trung Quốc đã ký thỏa thuận về việc sẽ thông báo trước với nhau về các vụ thử tên lửa đạn đạo và phóng rocket. Điều này chứng tỏ hai nước đã đạt được sự tin tưởng chiến lược lẫn nhau ở một cấp độ đặc biệt.
 
Những thỏa thuận thương mại lớn
 
Tại Bắc Kinh, Thủ tướng Ôn Gia Bảo và Thủ tướng Putin đã cùng chứng kiến lễ ký kết 12 thỏa thuận, trong đó có các thỏa thuận về dầu mỏ và khí đốt, vận tải, công nghiệp hàng không, xóa bỏ thủ tục hải quan và các nghiên cứu nhân đạo khác.
 
Trong số những thỏa thuận nói trên có 5 thỏa thuận liên quan đến sự hợp tác năng lượng. Trong lĩnh vực này, 2 nước đã đồng ý cùng nhau hợp tác để đảm bảo dự án đường ống dẫn dầu dài 1.030km chạy từ Skovorodino, Nga đến thành phố Daqing ở đông bắc Trung Quốc có thể được hoàn thành vào cuối năm 2010 và có thể bắt đầu cung cấp nguồn dầu ổn định vào năm 2011. Ngoài ra, hai bên còn ký thỏa thuận hợp tác về năng lượng hạt nhân.
 
Biên bản Ghi nhớ của Bộ Đường sắt Trung Quốc về một hệ thống đường sắt tốc độc cao ở Nga cho thấy thời kỳ Trung Quốc nhập công nghệ của Nga đã kết thúc. Ngày nay, chính Trung Quốc lại giúp Nga xây dựng hệ thống đường sắt tốc độ cao. Ngoài ra, Trung Quốc cũng có thể nhập công nghệ hạt nhân từ Nga.
 
Những thỏa thuận trên đã đưa quan hệ hợp tác kinh tế giữa Nga và Trung Quốc tiến thêm một bước dài.
 
Trước đó, quan hệ hợp tác kinh tế, thương mại giữa  Nga và Trung Quốc đã đang từng bước phát triển. Xét về thương mại song phương, giao dịch thương mại của Nga với Trung Quốc đã tăng lên 56,8 tỉ USD năm 2008 từ 9,3 tỉ USD năm 2002. Hiện Trung Quốc là đối tác thương mại lớn thứ ba của Nga trong khi Nga trở thành đối tác thương mại lớn thứ 11 của Trung Quốc.
 
Mặc dù giao dịch thương mại Nga-Trung tăng mạnh nhưng quan hệ hợp tác kinh tế song phương dường như vẫn trì trệ trong bối cảnh tiếm năng hợp tác to lớn giữa hai nước trong một loạt lĩnh vực kinh tế quan trọng và mối quan hệ chính trị ổn định. Thực tế, khối lượng giao dịch thương mại Nga-Trung mới chỉ chiếm 1/3 so với khối lượng giao dịch thương mại giữa Trung Quốc với Hàn Quốc.

Hiện nay, Trung Quốc và Nga là hai nước mạnh nhất trong các quốc gia thuộc nhóm BRIC. Nhóm này bao gồm các nước Brazil, Nga, Ấn Độ và Trung Quốc. Xét về dự trữ ngoại hối, Trung Quốc đang xếp thứ nhất và Nga xếp thứ ba. Sự hợp tác giữa Nga và Trung Quốc trong lĩnh vực tài chính là cực kỳ quan trọng trong việc thiết lập một trật tự kinh tế mới công bằng và hợp lý hơn, giúp cho các mối quan hệ quốc tế dân chủ hơn, thế giới đa cực hơn và hài hòa hơn.
 
Đẩy mạnh hợp tác văn hóa
 
Hôm 13/10, Thủ tướng Ôn Gia Bảo và Thủ tướng Putin đã tham dự một đêm gala kỷ niệm 60 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Nga- Trung được tổ chức ở Đại Lễ đường Nhân dân Trung Hoa ở thủ đô Bắc Kinh. Hai nhà lãnh đạo cũng chúc mừng sự thành công của Năm Ngôn ngữ Nga ở Trung Quốc.
 
Với những bài hát, điệu nhảy dân tộc, đêm gala đã diễn ra rất thành công.
 
Năm Ngôn ngữ Nga tại Trung Quốc năm 2009 và Năm Ngôn ngữ Trung Quốc tại Nga năm 2010 là một bước quan trọng trong việc củng cố mối quan hệ hợp tác văn hóa giữa hai nước.
 
Lãnh đạo của hai nước luôn coi trọng việc tăng cường các cuộc tiếp xúc, trao đổi giữa nhân dân hai nước, đặc biệt là giữa giới trẻ. Điều này sẽ giúp củng cố sự hiểu biết và tình bạn giữa hai bên, từ đó sẽ tạo nền tảng xã hội vững chắc cho mối quan hệ hợp tác chiến lược Nga-Trung.
 
Hơn 200 sự kiện liên quan đến hàng ngàn người dân Nga và Trung Quốc đã được tổ chức trong Năm Ngôn ngữ Nga ở Trung Quốc. Thủ tướng Putin cho hay Năm Ngôn ngữ Trung Quốc tại Nga cũng sẽ diễn ra một loạt các hoạt động thu hút sự quan tâm của giới trẻ, các chuyên gia, học giả và các fan hâm mộ văn hóa Trung Quốc ở Nga.
 
Trong chuyến thăm Bắc Kinh lần này của Thủ tướng Putin, hai nước đã ký kết một thỏa thuận thành lập các trung tâm văn hóa ở mỗi nước nhằm thúc đẩy sự giao lưu giữa sinh viên, giới trẻ đồng thời tăng cường sự hợp tác về giáo dục, du lịch, y tế, thể thao, báo chí và điện ảnh giữa hai bên.
 
Có lý do để tin rằng với nỗ lực của cả hai phía, quan hệ Nga-Trung sẽ ngày một phát triển. Thế giới cũng hy vọng vào điều này bởi với tư cách là hai cường quốc thế giới, hai thành viên thường trực của Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc, quan hệ Nga-Trung tốt đẹp sẽ giúp duy trì hòa bình và sự phát triển của thế giới nói chung.
 

Kiệt Linh - (tổng hợp)