Quốc hội Iraq thông qua hiệp định an ninh với Mỹ

Câu chuyện lính Mỹ ở Iraq tiến gần tới hồi kết khi Quốc hội Iraq bỏ phiếu hôm 27/11 thông qua một hiệp định an ninh yêu cầu quân đội Mỹ rút khỏi Iraq trong vòng ba năm. Đây là thời gian biểu cụ thể đầu tiên cho việc rút quân Mỹ khỏi Iraq kể từ khi Mỹ xâm lược Iraq năm 2003 nhằm lật đổ Saddam Hussein.

Một lính Mỹ đứng gác tại một trạm kiểm soát ở Baghdad (AFP)

Cuộc bỏ phiếu này diễn ra sau nhiều tháng đàm phán căng thẳng giữa các quan chức Mỹ và Iraq. Theo các điều khoản của hiệp định, lính Mỹ sẽ rút khỏi các thành phố Iraq vào ngày 30/6 và toàn bộ các nơi khác ở Iraq trước ngày 1/1/2012. Ngoài ra, Iraq sẽ có quyền giám sát chặt chẽ gần 150.000 lính bộ binh Mỹ - một bước đi hướng tới chủ quyền hoàn toàn đối với Iraq.

Quân đội Mỹ có thể rời Iraq sớm hơn nếu Tổng thống Mỹ mới đắc cử Barack Obama đưa ra một kế hoạch khả thi rút quân chiến đấu trong vòng 16 tháng đầu tiên sau khi nhậm chức. Một số lính chắc sẽ được tái triển khai tới Afghanistan để đối phó với phong trào nổi dậy đang lan rộng ở quốc gia láng giềng này của Iraq.

’’Đây là một ngày lịch sử đối với nhân dân Iraq. Chúng ta đã đạt được một trong những thành tựu quan trọng nhất là thông qua hiệp định rút các lực lượng  nước ngoài khỏi Iraq và phục hồi chủ quyền mà Iraq bị mất cách đây 2 thập kỷ’’, Thủ tướng Iraq Maliki phát biểu trên đài truyền hình quốc gia.

Tổng thống Bush đã hoan nghênh kết quả bỏ phiếu trên. Ông nói rằng động thái đó ’’khẳng định sự phát triển của dân chủ’’ tại Iraq và nêu bật tác động của chiến lược tăng quân Mỹ tại Iraq hồi năm ngoái.

Hiệp định này được sự ủng hộ của các khối Shiite và Kurd trong liên minh cầm quyền cũng như khối Sunni Ảrập lớn nhất. Khối Sunni ủng hộ hiệp định sau khi giành được một số nhượng bộ từ liên minh cầm quyền. Chính phủ bảo đảm với họ rằng sẽ đưa các chiến binh Sunni - những người đã quay lưng với al-Qaeda tại Iraq - vào lực lượng an ninh. Chính phủ cũng nhất trí ngừng truy đuổi các chiến binh có liên quan tới phong trào nổi dậy do người Sunni dẫn đầu trong quá khứ.

Kết quả bỏ phiếu trên dường như làm thỏa mãn giáo sĩ Shiite có ảnh hưởng nhất tại Iraq là Ayatollah Ali al-Sistani. Tuy nhiên, một nhóm 30 nghị sĩ trung thành với giáo sĩ Shiite Muqtada al-Sadr, người muốn lính Mỹ rời Iraq ngay lập tức, đã phản đối hiệp định trên.

Các chiến binh của Al-Sadr đã nổi dậy chống lại quân Mỹ trong những năm qua. Tuy nhiên, giáo sĩ này đã giải tán gần hết lực lượng của ông ta và dường như không còn là mối đe dọa về an ninh như trong quá khứ. Al-Sadr hiện đang ở Iran.

Mặc dù vậy, quan điểm chống Mỹ chắc vẫn là nguyên nhân của sự bất bình tại Iraq, nơi nhiều người nghi ngờ quân Mỹ sẽ ở lại để bảo vệ các quyền lợi của Mỹ tại Trung Đông, chẳng hạn như dầu mỏ.

• Minh Sơn (theo AP, Reuters)