Sân sau... âm nhạc

Mr Đàm - Ca sĩ đoạt giải cống hiến của năm 2007

Cuộc khảo sát từ những tiêu đề bài hát đến ca từ trong bài hát thời gian gần đây ở một "thể loại" (tạm gọi là thể loại) âm nhạc còn nhiều bàn cãi - "âm nhạc thị trường", những ai yêu âm nhạc không khỏi giật mình… vì khó nghe và khó chấp nhận.

Ca từ xã giao, trần trụi

Sự đa dạng của các dòng nhạc ở Việt Nam hiện tại đang tạo nên một diện mạo âm nhạc với những cung bậc, màu sắc khác nhau. Tuy nhiên, có một bộ phận không nhỏ các bạn trẻ đang dễ dãi dung nạp một dòng nhạc rất kém chất lượng cả về giai điệu lẫn ca từ. Chính điều này đang là một vệt đen thị hiếu, thẩm mỹ trên bức tranh muôn màu của âm nhạc Việt.

Ca từ là một thành tố của âm nhạc và nó chiếm một vai trò rất quan trọng, đôi khi quyết định thành công của bài hát. Gu thẩm mỹ trong văn học nghệ thuật nói chung và âm nhạc nói riêng của người Việt có thiên hướng lãng mạn. Âm nhạc Việt vẫn dung dị trong từng ca từ, đầy chất thơ, mang những nội hàm ý nghĩa sâu sắc. Điều đáng nói ở đây là hành động dễ dãi viết và hát những bài hát vô cảm, thừa thãi với những ca từ xã giao, trần trụi của một bộ phận lớp trẻ hiện nay.
 
"Không đau vì quá đau", "Không ghen không phải là đàn ông", đến "làm người ai làm thế"… "Thế anh lầm quá, chính anh cũng thế mà... bao năm qua ta chẳng thua ai, nhưng hôm nay ngậm ngùi thôi ta đành bó tay"…v.v. Bản thân người viết những ca khúc như kiểu này hẳn là những người thiếu trình độ? Nghe hát mà không khỏi tưởng tượng cảnh họ vừa viết ca khúc vừa nói chuyện sau đó ghi âm cuộc nói chuyện rồi về chỉnh sửa, chắp vá cho nó tí giai điệu là thành một "ca khúc". Thành ra ca từ là những lời suồng sã, xổ toẹt chẳng ý cũng chẳng tứ.
Thêm một tí âm nhạc là thành ca khúc

Đôi khi tôi tưởng tượng cả những giai điệu nữa, không học nhạc cũng có thể "sáng tác". Chúng cứ như những mảnh vá chằng chịt từ giai điệu của bài hát này sang bài hát khác.

Đó là người viết, thế còn người hát. Cũng chẳng lấy gì làm khá hơn và giả sử ném họ ra khỏi mảnh đất "sao ảo vọng" họ cũng sẽ rơi rụng về với... chính họ.

Nhiều chuyên gia đã khẳng định rằng, loại nhạc này giai điệu đều đều không phải vất vả để hát, những quãng cao hơn thì đã có kỹ thuật xử lý âm thanh làm cho véo von, cho ẩn đi không sợ bị phô, vì thế nhiều người thiếu tài năng mà đủ tài chính, thiếu biểu cảm âm nhạc nhưng có hình thể và sắc đẹp, bỗng dưng thành "ca sĩ". Xét ở góc độ lao động nghệ thuật, âm nhạc kiểu này chỉ được coi là học đòi mà chưa tới, thành ra phá hỏng. Cứ cho là họ yêu âm nhạc nhưng không phải ai cũng có thể trở thành nhạc sĩ, ca sĩ theo đúng nghĩa là những người lao động và sáng tạo trong lĩnh vực âm nhạc.
 
Và cuộc "tìm vui tạm thời"?

Sẽ là thiếu nếu không nhìn về một bộ phận công chúng. Cái cách họ đón nhận dòng nhạc này cũng dễ dãi. Một câu hỏi đặt ra, phải chăng sự "ra lò" những ca khúc kiểu này quá nhanh do thời gian dành viết nó chẳng đáng là bao trong khi những ca khúc được coi là "đẹp" thì không kịp thai nghén để ra đời đã đẩy giới trẻ nghe nhạc vào cuộc "tìm vui tạm thời"? Chỉ là tạm thời vì phần lớn họ tiếp nhận rất nhanh nhưng cũng loại bỏ rất nhanh.

Chúng ta không thiếu những sân chơi âm nhạc bổ ích, không thiếu những ca khúc hay để hướng công chúng tiếp cận, lắng nghe, cảm thụ, để tìm ra những tài năng âm nhạc, tôn vinh những lao động nghệ thực thụ. Trong sự bùng phát của sân sau âm nhạc này, có lỗi không nhỏ của những người làm công tác phát hành. Cơ chế kiểm soát hoạt động âm nhạc của chúng ta còn nhiều bất cập… Nếu không có sự điều chỉnh, e rằng… cái sân sau âm nhạc sẽ chờm lên sân trước!

(Theo VTC)