Tại sao nam bác sĩ không hiến tinh nhân đạo?

Sau khi đã quyết định “dấn thân” vào “căn phòng đặc biệt” ở bệnh viện Từ Dũ, tôi được đưa vào phòng một bác sĩ trẻ.

>> Tôi đi hiến tinh trùng (kỳ 1)

Phòng... tươi cười

Tấm thẻ trên ngực bác sĩ trẻ đó ghi: Bác sĩ Lê Tấn Cảnh. Phải nói bác sĩ này cao to, đẹp trai, trán rộng, miệng cười tươi như hoa và cực kỳ dễ gần.

Mọi khi, nỗi kinh hoàng bậc nhất của tôi là vào bệnh viện. Bệnh tật không sợ, chỉ nhìn thấy bác sĩ và y tá là đã... sợ rồi.

Là việc nhân đạo, nhưng bác sĩ nam không hiến tinh vì khó đảm bảo bí mật.

Nhưng ở phòng khám này thì khác, bác sĩ, y tá nào cũng tươi cười, nhẹ nhàng và cực kỳ lịch sự. Thái độ đó là lời an ủi rất lớn đối với những cặp vợ chồng bị tạo hóa vô tình bóp nặn không hoàn hảo.

Ngồi trước vị bác sĩ này, tôi chợt nảy câu hỏi: “Tôi thấy các bác sĩ đều đẹp trai, thông minh cả, sao không hiến luôn tinh trùng cho các bệnh nhân?”.

Bác sĩ Lê Tấn Cảnh cười, bảo: “Lãnh đạo bệnh viện cũng bàn chuyện này nhiều lần, nhưng rồi kết luận không thể làm vậy được, vì nó có thể sẽ không đảm bảo được tính bí mật”.

Còn vô vàn những nguyên nhân, những vấn đề rắc rối nữa mà bác sĩ Cảnh phân giải cho tôi hiểu.

Đưa chuyện hiến tinh vào đầu sinh viên 

Trò chuyện một lát, một cô y tá khác, cũng trắng toát từ đầu đến chân, cũng xinh đẹp rạng rỡ, ôm tập tài liệu vào đưa cho bác sĩ Cảnh, rồi kéo ghế ngồi cạnh tôi ghi chép thông tin như một thư ký.

Bác sĩ Lê Tấn Cảnh phân tích: Ngày mới thành lập ngân hàng tinh trùng, bệnh viện dựa vào việc tuyên truyền để lấy nguồn là chủ yếu.

Nhu cầu nhiều, nhưng người hiến thì quá hiếm. Tranh: Báo PN TP.HCM.

Hồi đó, bệnh viện bỏ chi phí, tổ chức các cuộc gặp gỡ sinh viên ở các trường đại học, cao đẳng, thanh niên ở các địa phương để kêu gọi các đấng nam nhi hiến tinh trùng, giúp cho những cặp vô sinh có được hạnh phúc.

Sau khi được tuyên truyền, ai cũng nhận thấy việc cho tinh trùng rất có ý nghĩa, rất cao cả, nhưng hiệu quả thu được thì thường là con số không tròn trĩnh.

Sau mỗi buổi tuyên truyền, được một người đến bệnh viện hiến tặng đã là may mắn lắm. Nguyên nhân là nhiều bậc mày râu rất sẵn lòng, nhưng khi hỏi ý kiến vợ hoặc gia đình thì lòng nghĩa hiệp tắt phụt như “đèn dầu gặp gió bão”.

Tiêu chuẩn người hiến tinh: Thụt lùi nhanh dần đều

Hồi đầu, tiêu chuẩn để nhận mẫu tinh trùng rất khắt khe, ngoài những tiêu chuẩn về sức khỏe, thì người cho tinh trùng nhất thiết phải có bằng đại học.

Rất nhiều quy định được nêu ra về việc hiến tinh.

Nhiều người còn đề nghị nâng tiêu chuẩn lên mức trình độ thạc sĩ, để thế hệ tương lai của dân tộc sẽ được hưởng gen di truyền tốt.

Nhưng rồi, tuyên truyền mãi mà chẳng ăn thua và các bác sĩ nhận thấy, càng những người có học vấn cao thì suy nghĩ càng phức tạp nên vận động họ cho tinh trùng càng khó.

Sau đó, yêu cầu bằng đại học tụt xuống còn tốt nghiệp cấp ba. Và giờ đây, yêu cầu chỉ còn là tốt nghiệp cấp hai, mà cũng chẳng thấy có mấy người tự nguyện đến hiến tinh trùng.

Theo thống kê, từ năm 2005 đến nay, mới chỉ có 30 ca tự nguyện hiến tinh. Tính ra, mỗi tháng chưa có lấy được một người dấn thân vào "phòng đặc biệt" của Bệnh viện Từ Dũ tưởng như hết sức đơn giản này.

Sau nhiều cuộc hội thảo “tìm vốn cho ngân hàng”, thì biện pháp hiệu quả nhất được đưa ra, đó là ngân hàng muốn hoạt động được thì phải dựa vào việc trao đổi mẫu.

Tức là, nếu cặp vợ chồng nào có nhu cầu xin tinh trùng từ ngân hàng để làm thụ tinh nhân tạo thì họ phải đưa một người đủ điều kiện đến hiến mẫu vào ngân hàng.

Mẫu tinh trùng sẽ được sử dụng cho một cặp vợ chồng khác, còn ngân hàng sẽ “xuất” một mẫu có sẵn để sử dụng cho họ.

Biện pháp này vừa đảm bảo ngân hàng tinh trùng luôn có sẵn vốn, lại vẫn đảm bảo giữa người cho và người nhận hoàn toàn không biết nhau.

Biện pháp tối ưu

Sau khi đọc hồ sơ cô y tá mang ra, bác sĩ Lê Tấn Cảnh cho biết, vợ ông bạn tôi hoàn toàn bình thường, còn ông bạn tôi thì “súng ống” đã hỏng hẳn.

Các phương pháp, phương tiện điều trị dù có hiện đại đến cỡ nào cũng bó tay.

Nếu tinh trùng yếu, cụt đuôi, cụt đầu, hoặt lượng tinh trùng quá ít, không đủ sức bơi đến trứng, thì vẫn còn có hy vọng.

Lúc đó, bác sĩ sẽ mổ tinh hoàn, lấy tinh dịch, đưa vào kính hiển vi, chọn ra con khỏe nhất, cấy thẳng vào trứng phụ nữ, thì vẫn có thể thụ thai như thường.

Nhưng ông bạn tôi thì hỏng bét. Hai tinh hoàn teo như hai quả mận khô, chả có con nào bơi lội được, nên chỉ còn biện pháp xin tinh trùng là tối ưu, vợ vẫn giữ được giọt máu, mà họ hàng, gia đình lại không thể biết được, bạn bè chẳng thể chê cười.

(còn nữa)

Dương Phạm