Tiết kiệm năng lượng: Khó áp dụng cái hay từ các nước

 - Tiềm năng tiết kiệm năng lượng theo ngành ở VN rất lớn, cụ thể: công nghiệp xi măng 50%, nông nghiệp 50%, gốm sứ 35%, dệt may 30%... Hiệu quả tiết kiệm năng lượng ở VN hiện là vấn đề "nóng" tại các hội thảo về tiết kiệm năng lượng, nhưng vẫn chưa có quyết sách cũng như  đường lối hiệu quả nào để giải quyết vấn đề này.

Ông Phillipe Masset trình bày kinh nghiệm từ Pháp (ảnh: V.G)

Nhiều hội thảo quốc tế về vấn đề này mở ra, đại biểu quen mặt nhau nhưng kinh nghiệm từ các nước thì vẫn không áp dụng được, tiết kiệm năng lượng vẫn là bài toán tìm đáp số hiệu quả...

Đó là bức xúc của nhiều đại biểu tham gia Hội thảo "Các chính sách hiệu quả năng lượng ở VN" tổ chức tại TP.HCM vào ngày 9-10/4.

Theo kinh nghiệm từ Pháp, ông Philippe Masset (Trưởng ban chương trình và dự án quốc tế Cơ quan môi trường và tiết kiệm năng lượng) cho biết, rất nhiều công cụ đa dạng trong cơ chế thực hiện chính sách tiết kiệm năng lượng, bao gồm: hỗ trợ nghiên cứu và phát triển; giáo dục, thông tin tuyên truyền cho các địa phương, doanh nghiệp, cộng đồng; cần có luật và quy định, chế tài và khuyến khích tài chính; các công cụ đổi mới kết hợp giữa quy định ràng buộc và thị trường...

Ông Brahmanand Mohanty (cố vấn khu vực Châu Á, cơ quan Môi trường và kiểm soát Năng lượng (ADEME) cũng đưa ra ví dụ từ kinh nghiệm của Thái Lan. Các yếu tố cho phép tiết kiệm năng lượng bao gồm hỗ trợ kỹ thuật, khuyến khích và trợ cấp, hỗ trợ các thị trường, pháp luật và tuyên truyền thông tin hữu ích.

Tuy vậy, những kinh nghiệm này khó áp dụng với Việt Nam, bởi theo ông Nguyễn Thường (Trung tâm Phát triển năng lượng bền vững) chỉ một phòng tiết kiệm năng lượng của Bộ Công thương, ngoài ra không có quỹ hay trung tâm nào đủ mạnh, đủ nhân lực chuyên môn phối hợp cùng thì hoàn toàn không đủ khả năng, không đủ sức triển khai những vấn đề mang tính tổng hợp đa ngành như trên để có thể tiết kiệm năng lượng hiệu quả.

Ông Nguyễn Đình Hiệp, Chánh văn phòng Tiết kiệm năng lượng, Bộ Công thương cho biết, mục tiêu của VN là tiết kiệm từ 3-5% trong giai đoạn 2006-2010 và 5-8% trong giai đoạn 2011-2015. Hoạt động chính của chương trình gồm tăng cường nhận thức cộng đồng và thực hiện các biện pháp tiết kiệm điện trong phát điện, truyền tải, phân phối và sử dụng điện.

Tuy nhiên, ở VN còn nhiều rào cản: thiếu năng lực thực hiện chính sách, cơ chế hỗ trợ, kiểm soát và thực thi các hoạt động tiết kiệm năng lượng, nhận thức cộng đồng còn hạn chế, chế tài chưa đầy đủ và đủ mạnh cũng như chưa có sự khuyến khích các hoạt đồng tiết kiệm năng lượng. Bên cạnh đó, các cấp quản lý thiếu sự cam kết, hỗ trợ và hạn chế về dịch vụ thúc đẩy hoạt động tiết kiệm năng lượng.

• V.Giang