Tòa án yêu cầu thủ tướng Thái từ chức

Tòa án hiến pháp Thái Lan hôm nay ra phán quyết đòi Thủ tướng Samak Sundaravej cùng toàn bộ nội các phải từ chức, do ông vi hiến khi tham gia chương trình dạy nấu ăn trên truyền hình.
> Thủ tướng Thái ra tòa vì dạy nấu ăn

Thủ tướng Samak Sundaravej đi mua thịt lợn ở chợ tỉnh Udon Thani, đông bắc Thái Lan, trước khi tổ chức họp nội các sáng nay. Ảnh: AP.

Tòa tuyên bố Samak vi phạm hiến pháp vì nhận thù lao khi còn đương chức để tham gia chương trình dạy nấu ăn trên truyền hình của một công ty tư nhân. Nhưng nội các của ông có thể tiếp tục điều hành đất nước trong vòng 30 ngày, cho đến khi quốc hội bầu ra thủ tướng mới. Phó thủ tướng thứ nhất Somchai Wongsawat sẽ thay Samak trong thời gian đó.

Tuy vậy, ông Samak cũng không bị cấm tiếp tục ra tranh cử chức thủ tướng. Đảng Quyền lực nhân dân (PPP) cầm quyền tại Thái Lan tuyên bố sẽ lại chọn ông cho chức vụ này. "Tôi khẳng định rằng lãnh đạo đảng của chúng tôi sẽ là thủ tướng", ông Wittaya Buranasiri, người phụ trách hoạt động của liên minh 6 đảng do PPP dẫn dắt, nhấn mạnh.

Ông Samak không có mặt tại tòa để nghe phán quyết về việc chấm dứt 8 tháng tại nhiệm của ông mà chỉ có luật sư đại diện. Thẩm phán Chat Chonlaworn tuyên bố, ông Samak vi phạm điều thứ 267 của hiến pháp Thái, nên chức vụ thủ tướng của ông đã chấm dứt. Ông là thủ tướng đầu tiên trong lịch sử Thái bị tòa án hiến pháp ra phán quyết phế truất.

Quốc hội nước này có thể sẽ mở phiên họp đặc biệt vào ngày mai để bầu ra thủ tướng mới. Trước khi lên làm thủ tướng cách đây 7 tháng, Samak dẫn một chương trình dạy nấu ăn mang tên "Hãy nếm và phàn nàn". Sau khi trở thành thủ tướng, ông vẫn thi thoảng xuất hiện trong chương trình này và lần gần đây nhất là hồi tháng 5.

Một nhóm các nghị sĩ đã khiếu nại về vấn đề trên, vì theo hiến pháp Thái Lan, thủ tướng không được phép làm việc cho bất kỳ công ty tư nhân nào. Trước tòa hôm qua, Samak cho biết ông chỉ được trả tiền để xuất hiện đôi lần trên sóng chứ không phải thành viên của công ty đó và như vậy không hề phạm luật. "Tôi xuất hiện và được trả tiền cho phần diễn của mình mà thôi", ông nói.

Sakchai Khaewwaneesakul, giám đốc công ty sản xuất chương trình dạy nấu ăn nói trên, cho biết họ đã trả cho Samak 2.300 USD cho 4 lần lên sóng. "Những người xuất hiện trong các chương trình đó không phải người của công ty. Chúng tôi chỉ trả tiền thù lao cho họ", Sakchai nói.

Trong khi đó, các cuộc biểu tình chống chính phủ do liên minh nhân dân vì dân chủ tổ chức vẫn diễn ra tại Bangkok. Liên minh này giải thích họ xuống đường để phản đối chính phủ đương nhiệm và yêu cầu Thủ tướng Samak Sundaravej từ chức. Họ cáo buộc ông Samak là con rối và đang điều hành Thái Lan thay cho cựu thủ tướng bị lật đổ Thaksin Shinawatra.

Đương kim thủ tướng Thái Lan còn bị cáo buộc đã sửa đổi hiến pháp nhằm giúp Thaksin tránh được hàng loạt các tội danh tham nhũng, đồng thời chỉ trích chính phủ không chịu truy tố Thaksin đến cùng bằng cách dẫn độ ông này từ Anh về nước xét xử.

Ngọc Sơn (theo AFP, Xinhua)