USD khó tăng giá trong năm nay

Trước những tín hiệu không mấy khả quan của nền kinh tế với tỷ lệ thất nghiệp vẫn trên 9%, Cục Dự trữ liên bang Mỹ có thể duy trì chính sách "thả trôi" USD. Tuy nhiên, theo một số nhà phân tích, Mỹ sẽ khó có thể tìm được điểm dừng trên con đường đánh tụt giá đồng bạc xanh này nếu không thay đổi mục tiêu mà họ đặt ra cho nỗ lực này: đồng thời tăng cường xuất khẩu và việc làm.

Khó tăng giá trong năm nay

Kết quả thăm dò ý kiến chuyên gia của hãng tin tài chính Bloomberg mới đây cho thấy, thời điểm những tháng còn lại của năm 2011 sẽ tiếp tục là những ngày u ám của USD, đồng tiền lâu nay giữ vị trí số 1 trong dự trữ ngoại hối.

Ông John Normand, trưởng bộ phận chiến lược tiền tệ tại JPMorgan Chase ở London, nhận xét: “USD không thể tạo bước đột phá trong năm 2011. Nếu muốn USD tăng giá, Hy Lạp phải vỡ nợ, kinh tế toàn cầu suy thoái hoặc FED thắt chặt chính sách mạnh tay. Các khả năng này đều không thể xảy ra trong năm nay”.

Quả thực, trong bài phát biểu tại Atlanta trước Hiệp hội Ngân hàng Mỹ, Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) Bernanke thừa nhận: “Nền kinh tế Mỹ đang phục hồi rất chậm chạp sau khủng hoảng bởi phải đối mặt với nhiều thách thức, từ ảnh hưởng của thảm họa động đất tại Nhật tới những áp lực đến từ giá hàng hóa toàn cầu”.

Trong bài phát biểu lần này, ông Bernanke không đưa ra tín hiệu nào cho thấy FED sẽ có thêm biện pháp hỗ trợ cho nền kinh tế. Điều đó đồng nghĩa với việc chính sách hiện thời là nới lỏng tiền tệ để đồng USD “tụt giá” vẫn được FED thực hiện.

Ở một bài trả lời phỏng vấn tờ Wall Street Journal, một quan chức cao cấp khác của FED là Charles Evans - Chủ tịch FED tại Chicago cũng dự báo, kinh tế Mỹ sẽ chỉ tăng trưởng 3-3,25% trong năm nay và 3,5-3,75% trong năm sau, so với mức tăng 4% ông đưa ra trong lần dự báo trước. Vì vậy, theo ông, FED cần duy trì chính sách hỗ trợ tiền tệ để hỗ trợ cho kinh tế Mỹ tăng trưởng một cách ổn định.

Tuyên bố này của ông được giới phân tích hiểu như là sự “rào trước đón sau” cho nỗ lực tiếp tục “đánh chìm” USD để kích thích kinh tế trong thời gian tới.

Bài toán luẩn quẩn

Sở dĩ giới phân tích có thể tự tin khẳng định về khả năng “rớt” giá của USD dựa trên những tín hiệu phục hồi kinh tế yếu ớt là bởi gần đây Mỹ dường như công khai quyết tâm theo đuổi chính sách đồng USD yếu để đẩy mạnh xuất khẩu, qua đó kích thích kinh tế phát triển. Vì vậy, tuyên bố về thực trạng kinh tế u ám đồng nghĩa với việc duy trì nỗ lực đánh tụt giá của USD.

Tuy nhiên, một thực trạng trớ trêu xảy ra là dù thâm hụt thương mại Mỹ được cải thiện đáng kể trong hai tháng gần đây, tức là xuất khẩu tăng mạnh, song USD vẫn không thể “ngóc đầu lên”.

“Mắt xích” của vấn đề nằm ở lời khẳng định của Chủ tịch FED rằng: “Kinh tế vẫn sản xuất ở dưới mức tiềm năng, do đó cần thêm chính sách hỗ trợ. Cho đến khi thấy hoạt động tạo việc làm ổn định hơn thì chúng ta mới có thể cho rằng kinh tế đã phục hồi thật sự’.

Nói cách khác, mục tiêu của FED là đồng thời cải thiện nền kinh tế và giảm tỷ lệ thất nghiệp trong một thời gian dài. Do đó, ông Ethan Harris, giám đốc phụ trách kinh tế khu vực Bắc Mỹ của ngân hàng Merrill Lynch nhận định, FED sẽ không tăng lãi suất đồng USD cho đến khi giải quyết được vấn nạn thâm hụt thương mại và tỷ lệ thất nghiệp giảm xuống còn 8%.

Tuy nhiên, quan điểm này của FED dường như “có vấn đề” bởi thực tế cho thấy, xuất khẩu tăng nhưng chưa chắc việc làm đã tăng.

Trả lời phỏng vấn của tờ New York Times, các doanh nhân và chuyên gia kinh tế cho rằng, dù đồng USD yếu đi phần nào khuyến khích xuất khẩu, nhưng do cách vận hành của các tập đoàn đa quốc gia nên khó đánh giá đồng tiền yếu đi giúp gia tăng việc làm.

Theo họ, ngay cả khi đồng USD yếu đi, các công nhân Mỹ có thể vẫn chẳng nhận được gì nhiều. Rất nhiều hãng chế tạo hàng đầu của Mỹ, từ General Motors đến General Electric, hiện sản xuất ở ngay những nước họ bán hàng chứ không còn là những nhà xuất khẩu thuần túy. Điều này trên thực tế loại tỷ giá hối đoái ra khỏi bàn tính, bởi lẽ sản xuất ở nước nào thì họ sẽ dùng đồng tiền và nguồn lực ở nước đó.

Hơn thế nữa, các công ty xuất khẩu thật sự từ Mỹ thường mua các linh kiện, phụ kiện ở nước ngoài, nên lợi thế của việc đồng USD yếu đi đã được cân bằng với chi phí đầu vào cao hơn.

Martin Regalia, nhà kinh tế trưởng Phòng Thương mại Mỹ nhận định, ngay cả khi một công ty nhận được thêm doanh thu từ tăng xuất khẩu không có nghĩa họ sẽ thuê thêm nhân công, bởi phần lớn hàng hóa xuất khẩu ở Mỹ là ở những ngành nghề không sử dụng nhiều lao động.

Những hãng xưởng khác có nhiều lao động vẫn còn hoạt động tại Mỹ là do họ quá nhỏ bé nên không thể chuyển việc sản xuất ra nước ngoài, nơi chi phí thấp hơn nhiều. Một đồng USD yếu hơn có thể giúp những hãng này phần nào, nhưng không giúp nước Mỹ tạo thêm một làn sóng việc làm mới.

“Ảnh hưởng đối với xuất khẩu ròng sẽ là một số dương, nhưng điều đó không có nghĩa có nhiều việc làm hơn. Bạn vẫn có thể thay thế con người bằng máy móc”, Daniel J. Meckstroth, nhà kinh tế trưởng Liên đoàn các nhà sản xuất phân tích.

Theo nhà kinh tế Nigel Gault của IHS Global Insight, đồng USD đã giảm giá 31% so với một rổ tiền tệ chính yếu từ năm 2001. Tương ứng, xuất khẩu từ Mỹ tăng khoảng 45%, nhưng số việc làm trong ngành sản xuất lại giảm gần một phần ba trong thời gian đó, từ 16,4 triệu xuống còn 11,7 triệu.

Điều đó đủ chứng minh cho sự “bất cập” trong chính sách của FED. Nếu cứ tiếp tục chính sách ghìm giá USD này, Mỹ sẽ chỉ thấy việc làm không thể tăng lên còn giá trị của đồng bạc xanh thì cứ như “nước cuốn trôi”.

(theo Báo đất việt)