3 câu nói dễ dàng làm thui chột ý chí học tập của trẻ, bố mẹ hay sử dụng sẽ làm con chẳng còn tha thiết học hành

Giáo dục 25/05/2021 - 20:05

Nếu như việc học hỏi là bản năng, vì sao một số trẻ em sau khi đến trường lại chán học hoặc không có sự chủ động, cố gắng trong học tập?

Học hỏi là bản năng của tất cả mọi người. Ngay từ khi được sinh ra, một đứa trẻ đã không ngừng học hỏi, tìm hiểu về thế giới xung quanh và sự học hành này sẽ tiếp nối cho đến khi trẻ trưởng thành qua từng giai đoạn. Nếu như việc học hỏi là bản năng, vì sao một số trẻ em sau khi đến trường lại chán học hoặc không có sự chủ động, cố gắng trong học tập? Rất có thể trong quá trình nuôi dạy con, bố mẹ đã quá thường xuyên nói ra 3 câu dưới đây và đã khiến sự say mê học hỏi của đứa bé ngày càng bị mai một dần.

Hãy xem thử, hẳn là bạn đã từng không ít lần nói với con mình những điều này phải không?

3 câu nói dễ dàng làm thui chột ý chí học tập của trẻ, bố mẹ hay sử dụng sẽ làm con chẳng còn tha thiết học hành - ảnh 1

(Ảnh minh họa)

"Nếu con đạt hạng cao trong kỳ này, bố mẹ sẽ thưởng nhưng nếu mà thi không tốt thì bị phạt"

Nhiều phụ huynh đã quen với việc dùng hình thức thưởng phạt để đánh giá thành tích học tập của con em mình. Sau khi con làm bài kiểm tra xong đạt điểm cao sẽ được thưởng chiếc xe đạp, được dắt đi công viên chơi nhưng nếu bài kiểm tra không tốt thì tất cả đặc quyền của con sẽ bị bố mẹ lấy lại hết.

Hệ thống thưởng phạt kiểu này khá đơn giản, tác dụng trước mắt cũng hiệu quả, không cần quá nhiều sự tương tác giữa phụ huynh và con cái và sẽ giúp cho bố mẹ giải tỏa đi phần nào sự mệt mỏi.

Tuy nhiên, các bậc phụ huynh không nhận ra rằng hệ thống thưởng phạt sẽ ảnh hưởng đến sự tự nhận thức của trẻ và khiến chúng cảm thấy lo lắng. Khi động cơ học tập không còn là hứng thú mà cái trẻ thích chỉ là những phần thưởng bên ngoài, trẻ sẽ không còn tích cực theo đuổi kiến thức nữa mà chỉ muốn nhận phần thưởng.

3 câu nói dễ dàng làm thui chột ý chí học tập của trẻ, bố mẹ hay sử dụng sẽ làm con chẳng còn tha thiết học hành - ảnh 2

(Ảnh minh họa)

Trong quá trình học hỏi kiến thức, phần thưởng vật chất rất mong manh. Một khi phần thưởng của bố mẹ dừng lại, con cũng sẽ không còn động lực để cố gắng học hành. Động lực tự phát bên trong mới là thứ lâu dài và hiệu quả nhất.

Bên cạnh đó, khi bị phạt vì không đạt được mục tiêu học tập, trẻ sẽ trở nên căng thẳng hơn, lo lắng, sợ hãi, thậm chí bắt đầu học để đối phó hoặc nảy sinh ra cảm giác chán ghét việc học. Kết quả sẽ ngược lại hoàn toàn so với mong đợi của cha mẹ.

Tuy nhiên điều này không có nghĩa là bố mẹ không thể khen thưởng và khuyến khích con cái của họ mỗi khi chúng đạt được thành tích tốt. Bố mẹ chỉ cần có một sự khích lệ hợp lý và đừng để hệ thống thưởng phạt trở thành nỗi ám ảnh trong quá trình thúc đẩy con học tập hoặc điều khiển hành vi của con.

"Con nhìn bạn đạt hạng nhất mà xem. Sao con không cố gắng được như bạn ấy?"

Nhiều bậc cha mẹ thích so sánh con mình với con của những gia đình khác, để con nhận ra khuyết điểm của mình và đặt cho con mình mục tiêu phấn đấu, khuyến khích sự cố gắng của con. Thực tế, bố mẹ không biết được rằng việc so sánh và kích thích bằng lời nói như vậy không mang lại tác dụng tích cực nào mà còn khiến cho đứa trẻ càng chán nản, mệt mỏi, dễ dàng buông bỏ tất cả.

Trẻ lớn lên trong sự so bì, ganh đua với những đứa trẻ khác luôn phải mang một tâm trạng nặng nề, áp lực. Sự so sánh của bố mẹ vô tình khiến cho con nảy sinh thái độ thù ghét với đứa trẻ kia, khiến con mất đi lòng tự trọng và niềm tin vào bản thân, dần chán ghét việc học hành.

3 câu nói dễ dàng làm thui chột ý chí học tập của trẻ, bố mẹ hay sử dụng sẽ làm con chẳng còn tha thiết học hành - ảnh 3

(Ảnh minh họa)

Khi gặp trở ngại trong học tập, những đứa trẻ hay bị so sánh thường không đủ nghị lực và không có dũng khí để đối mặt với khó khăn, thử thách. Ngay cả sau này chúng đặt chân vào xã hội, vì chưa bao giờ được khẳng định mình hoặc ít được động viên nên trẻ sẽ dễ nản lòng, trở nên tự ti hơn lúc gặp khó khăn, thậm chí xuất hiện những biểu hiện tâm lý tiêu cực.

Thay vì so sánh con với "con nhà người ta", phụ huynh hãy trân trọng sự tiến bộ nhỏ của trẻ, để trẻ cảm thấy tràn đầy tự tin và cố gắng để vượt lên chính mình mỗi ngày. Xây dựng lòng tự trọng và sự tự tin sẽ giúp cho trẻ có động lực học tập thật sự cũng như tinh thần hoàn thiện bản thân.

"Nhiệm vụ của con chỉ cần học cho giỏi. Việc khác không phải lo"

Trong cuộc sống, nhiều bà mẹ thường hay nói câu này với con mình: "Mẹ sẽ nấu đồ ăn cho con, giặt quần áo cho con. Con không phải lo lắng điều gì, chỉ cần chăm chỉ học hành là được".

Chúng ta cũng thường thấy trên đường đi học về, ông bà, bố mẹ xách cặp cho con cháu đi học, sáng tối đưa đón con, hầu hạ con từng li từng tí một. Mọi chuyện trong gia đình không cần con đụng đến một ngón tay, không cần con phải lo lắng bất cứ thứ gì, bởi nhiệm vụ của con trong mắt bố mẹ chỉ là học và học cho thật giỏi.

Việc bố mẹ quan tâm đến việc học của con là không sai, tuy nhiên nếu chỉ chú ý duy nhất đến việc học thì quá phiến diện và cản trở sự phát triển năng lực học tập thật sự của trẻ. Cuộc sống của con phải có nhiều màu sắc mà việc học từ sách vở chỉ là một phần trong đó.

3 câu nói dễ dàng làm thui chột ý chí học tập của trẻ, bố mẹ hay sử dụng sẽ làm con chẳng còn tha thiết học hành - ảnh 4

(Ảnh minh họa)

Khi đứa trẻ này lớn lên, bố mẹ sẽ thấy rằng con ngày càng trở nên kém nhạy bén, khó quản lý và không hiểu cho nỗi lòng của bố mẹ. Hơn nữa, những đứa bé này chắc chắn sẽ thiếu khả năng tự chăm sóc bản thân và tính tự lập, khi gặp khó khăn sẽ không muốn dựa vào sức mình để giải quyết vấn đề mà phải dựa dẫm vào những người xung quanh.

Áp lực nặng nề mà cả gia đình tạo ra cũng dễ dàng làm cho trẻ bị quá tải. Cố gắng học không được nhưng không học được thì sẽ làm bố mẹ thất vọng, buồn bã vì "có việc học thôi cũng không xong". Những đứa trẻ bị dằn vặt giữa kỳ vọng của bố mẹ và thực lực của bản thân chúng, cuối cùng cũng sẽ không có kết quả tốt.

Trẻ cần phải có sự va chạm với cuộc sống thực tế, có được sự thấu hiểu về cuộc sống, trau dồi kỹ năng sống và giao tiếp xã hội. Trẻ về nhà cũng phải biết cách quan tâm đến ông bà, bố mẹ, biết giúp đỡ các công việc vừa tầm sức chứ không chỉ là những "cậu ấm cô chiêu" chẳng biết gì ngoài học và chỉ biết nghĩ đến bản thân.

(Nguồn: Zhihu)

3 câu nói dễ dàng làm thui chột ý chí học tập của trẻ, bố mẹ hay sử dụng sẽ làm con chẳng còn tha thiết học hành - ảnh 5