Bãi rác Nam Sơn giảm mùi: Công nghệ Nhật hay... mùa đông?

Xã hội 09/01/2021 - 08:04

Xử lý gần hết mùi hôi của hồ chứa nước rỉ rác là tốt, tuy nhiên, hồ chứa nước rỉ rác chỉ là một trong số nhiều nguồn phát sinh mùi hôi.

Sau 7 ngày thí điểm xử lý mùi bãi rác Nam Sơn bằng bằng công nghệ Bio-Nano Nhật Bản, sau khi kiểm nghiệm, ngày 6/1, Trung tâm Quy hoạch và Điều tra tài nguyên nước Quốc gia - Bộ Tài nguyên và Môi trường cho biết, nồng độ mùi tổng hợp sau xử lý trên bờ hồ nước rỉ rác đã giảm nhiều nhất lên tới 98,2%.

Dự án thí điểm xử lý mùi của bãi rác Nam Sơn do Công ty Cổ phần Tập đoàn Môi trường Nhật Việt JVE (JVE Group) thực hiện đặt ra mục tiêu là giảm được mùi tổng hợp của các loại khí gây ra mùi hôi thối như khí H2S (mùi trứng thối), khí NH3 (mùi khai)... bốc lên từ hồ chứa nước rỉ rác, ảnh hưởng đến người dân sinh sống xung quanh Khu Liên hiệp xử lý chất thải Nam Sơn (bãi rác Nam Sơn).

Thiết bị xử lý được lắp đặt bắt đầu vận hành tại vị trí đã được giao (hồ H4) trong bãi rác Nam Sơn vào ngày 28/12/2020.

Trao đổi với Đất Việt, một số ý kiến đều khẳng định đây là một tin vui và hoan nghênh kết quả ban đầu của đơn vị được giao xử lý thí điểm mùi bãi rác Nam Sơn.

Theo PGS.TS Phùng Chí Sỹ, Phó Chủ tịch Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam lưu ý, xử lý gần hết mùi hôi của hồ chứa nước rỉ rác là điều rất tốt, tuy nhiên, hồ chứa nước rỉ rác chỉ là một trong số nhiều nguồn phát sinh mùi hôi.

Bãi rác Nam Sơn giảm mùi: Công nghệ Nhật hay... mùa đông? - ảnh 1

Sử dụng thiết bị đo mùi tổng hợp cầm tay toàn bộ các khí độc phát sinh ra từ hồ chứa nước rỉ rác. Ảnh: Báo Tin tức

"Hố chứa nước thải rỉ rác để lâu ngày là một nguồn chính gây mùi hôi, giảm được mùi ở hố chứa nước rỉ rác sẽ góp phần giảm mùi chung của toàn bãi rác.

Tuy nhiên, nguồn gây mùi hôi ở bãi rác Nam Sơn rất rộng: xe vận chuyển rác, rác đổ xuống, bãi chôn lấp, rác cũ đã chôn lấp rồi cũng bốc mùi qua ống thông khí... Hố chứa nước rỉ rác gây mùi hôi thối, thậm chí nơi không có hố, chỉ đọng lại chút nước rỉ rác cũng bốc mùi. Cho nên, khử được mùi hôi ở hố nước rỉ rác chỉ là một phần, chưa triệt để. Khi các nguồn gây mùi hôi khác chưa được xử lý thì mùi hôi vẫn còn", Phó Chủ tịch Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam cho biết.

Bên cạnh đó, PGS.TS Phùng Chí Sỹ lưu ý, thời tiết lạnh của mùa đông cũng là một trong những nguyên nhân khiến mùi của bãi rác Nam Sơn giảm bớt.

"Mùa đông lạnh, quá trình phản ứng, phân hủy rác xảy ra chậm hơn nên mùi hôi thối cũng bớt đi", ông Sỹ nói.

Cũng cho ý kiến về vấn đề này, PGS.TS Bùi Thị An, nguyên Đại biểu Quốc hội khóa XIII (Đoàn Đại biểu Quốc hội TP Hà Nội đánh giá, Nhật Bản là nước có nền công nghiệp tiên tiến và phát triển, việc lựa chọn công nghệ Nhật Bản trong quá trình xử lý mùi bãi rác Nam Sơn là tốt.

Tuy nhiên, trong điều kiện thực tiễn của Việt Nam, đặc biệt là thực tiễn của bãi rác Nam Sơn, bà đề nghị Hà Nội và cơ quan chức năng có liên quan đánh giá lại một cách tổng thể công nghệ mà JVE Group áp dụng đã thật thích hợp 100% với tình trạng của bãi rác Nam Sơn hay chưa, để từ đó có biện pháp xử lý mùi hôi hiệu quả.

"Câu chuyện của bãi rác Nam Sơn là vấn đề nóng nhiều năm qua, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống của người dân xung quanh khu vực bãi rác. Thời gian qua, Hà Nội đã đối thoại với người dân liên quan đến bãi rác Nam Sơn, đồng thời có chỉ đạo quyết liệt về việc hỗ trợ, bồi thường cho người dân trong vùng bị ảnh hưởng cũng như chỉ đạo bố trí tái định cư cho người dân.

Vậy nên, với việc xử lý mùi hôi của bãi rác Nam Sơn, Hà Nội cũng cần đánh giá lại một cách tổng thể về công nghệ để chỉ chọn một lần, không làm mất thời gian", PGS.TS Bùi Thị An nói.

Về công nghệ chôn lấp rác thải lạc hậu cho đến nay vẫn được sử dụng phổ biến ở Việt Nam, trong những lần trao đổi trước đó với Đất Việt, PGS.TS Phùng Chí Sỹ cho biết đây chỉ là giải pháp tình thế, đồng thời là nguyên nhân khiến các nỗ lực xử lý ô nhiễm môi trường trở nên không hiệu quả.

Vị chuyên gia không tán thành với một số quan điểm cho rằng tình trạng trên kéo dài là do thiếu tiền.

Theo thống kê, tại TP.HCM, mỗi ngày phát sinh hơn 9.000 tấn chất thải rắn sinh hoạt, mỗi năm TP phải chi trên 2.000 tỷ đồng để thu gom, vận chuyển và xử lý. Còn Hà Nội, mỗi ngày phát sinh khoảng 6.000 tấn rác thì cũng phải mất trên nghìn tỷ mỗi năm để thu gom, vận chuyển, xử lý.

Trong khi đó, mỗi ngày, nhà máy đốt rác phát điện Cần Thơ có thể xử lý 400 tấn rác thải sinh hoạt và phát điện khoảng 150.000 Kwh (tương đương 60 triệu Kwh/năm) cũng chỉ tiêu tốn 1.050 tỷ đồng chi phí đầu tư.

"Số tiền bao nhiêu năm Hà Nội, TP.HCM chi ra để thu gom, vận chuyển, xử lý rác đủ để xây mấy nhà máy như vậy, vậy tại sao không làm từ trước để giải quyết triệt để tình trạng ô nhiễm?", vị chuyên gia đặt câu hỏi và cho rằng sự chậm chạp này là do tầm nhìn giới hạn, ý thức, trách nhiệm không đến nơi đến chốn, dẫn đến tình trạng năm nào cũng mất tiền mà không giải quyết được vấn đề.

Thành Luân