Bước leo thang kịch tính trong cuộc chiến Trump-mạng xã hội

Thể thao 29/05/2020 - 12:47

Sắc lệnh hành pháp mới ban hành đánh dấu sự leo thang kịch tính cuộc chiến của ông Trump với các công ty công nghệ, liên quan đến việc kiểm duyệt nội dung trên không gian mạng.

Ngày 28/5, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ký một sắc lệnh hành pháp nhắm vào các công ty truyền thông xã hội. Hành động diễn ra chỉ vài ngày sau khi Twitter dãn nhãn cảnh báo hai trong số các tweet của ông Trump là "có khả năng gây hiểu lầm."

Phát biểu từ Phòng Bầu dục trước khi ký lệnh, Tổng thống Trump nói rằng hành động này là để "bảo vệ tự do ngôn luận khỏi một trong những nguy cơ nghiêm trọng nhất mà nó phải đối mặt trong lịch sử nước Mỹ."

"Một nhóm nhỏ các công ty truyền thông xã hội độc quyền kiểm soát hầu hết thông tin liên lạc công cộng và tư nhân ở Mỹ," ông Trump nói. Tổng thống Mỹ cáo buộc các công ty truyền thông xã hội đã lạm dụng quyền “kiểm duyệt, hạn chế, sửa đổi, định hướng, che giấu và ngăn chặn” hầu hết các dạng thức truyền tải thông tin giữa người dùng mạng xã hội.

Sắc lệnh này đánh dấu sự leo thang kịch tính cuộc chiến của ông Trump với các công ty công nghệ, liên quan đến việc kiểm duyệt nội dung trên không gian mạng nhằm ngăn chặn sự lan truyền của các thông tin sai lệch. Ông Trump thường xuyên cáo buộc các hãng truyền thông xã hội lớn lợi dụng việc kiểm duyệt nội dung để ngăn cản các phát ngôn chính trị theo lập trường bảo thủ.

[Tổng thống Mỹ ký sắc lệnh kiểm soát nền tảng truyền thông xã hội]

Tuy nhiên, trong buổi ký sắc lệnh hành pháp có một chi tiết đáng chú ý là ông Trump thừa nhận rằng có những thách thức pháp lý sẽ xuất hiện sau khi ban hành sắc lệnh. Ông chủ Nhà Trắng nói "chắc chắn họ [các công ty công nghệ] sẽ khởi kiện."

"Tôi đoán sẽ có thách thức tại tòa án," ông Trump nói. "Nhưng tôi nghĩ chúng ta sẽ làm rất tốt."

Theo CNN, căn cứ pháp lý được Nhà Trắng viện dẫn để ban hành sắc lệnh là đạo luật có tên gọi Đạo luật Truyền thông Đứng đắn (Communications Decency Act). Mục 230 của luật cấp quyền miễn trừ rộng rãi đối với các trang web quản lý, kiểm duyệt các nền tảng của riêng họ và đã được các chuyên gia pháp lý mô tả là "26 từ tạo ra Internet." Nhưng sắc lệnh của Nhà Trắng nhấn mạnh các điều khoản của luật bảo vệ chủ yếu các nền tảng công nghệ hoạt động trong "đức tin tốt," và các công ty truyền thông xã hội thì không.

Bước leo thang kịch tính trong cuộc chiến Trump-mạng xã hội - ảnh 1 Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) phát biểu trước khi ký sắc lệnh kiểm soát nền tảng truyền thông xã hội, tại Nhà Trắng ở Washington, DC ngày 28/5/2020. (Nguồn: AFP/TTXVN)

"Ở một đất nước từ lâu đã ấp ủ quyền tự do ngôn luận, chúng tôi không thể cho phép một số nền tảng trực tuyến hạn chế chọn bài phát biểu mà người Mỹ có thể truy cập và truyền tải trên Internet," sắc lệnh viết. "Thực tế này về cơ bản là phi Mỹ và chống dân chủ. Khi các công ty truyền thông xã hội lớn, hùng mạnh kiểm duyệt các ý kiến mà họ không đồng ý, họ thực hiện một quyền lực nguy hiểm."

Vào thứ Ba, 26/5, Twitter đã áp dụng kiểm tra thực tế cho hai trong số các tweet của ông Trump, bao gồm một trong số đó đưa ra tuyên bố không có bằng chứng rằng các lá phiếu gửi qua thư sẽ dẫn đến gian lận bầu cử.

Ngay lập tức, ông Trump có hành động đáp trả, cáo buộc gã khổng lồ truyền thông xã hội kiểm duyệt và cảnh báo rằng nếu Twitter vẫn tiếp tục dán nhãn các tweet của mình, ông sẽ sử dụng quyền lực của chính phủ liên bang để kiềm chế hoặc thậm chí đóng cửa mạng xã hội.

Sắc lệnh hành pháp vừa ký cáo buộc các nền tảng truyền thông xã hội "viện dẫn những lời biện minh không nhất quán, không hợp lý và không có căn cứ để kiểm duyệt hoặc trừng phạt những bình luận của người Mỹ." Nó đặc biệt trích dẫn Twitter "chọn lọc" áp dụng nhãn cảnh báo cho "một số tweet nhất định."

Sắc lệnh cũng đổ lỗi cho Google vì đã giúp chính phủ Trung Quốc giám sát công dân; Twitter thì giúp truyền bá tuyên truyền của Trung Quốc; còn Facebook thu lợi nhuận từ quảng cáo Trung Quốc.

Các công ty công nghệ tuyên bố sẽ chống lại sắc lệnh hành pháp.

Bước leo thang kịch tính trong cuộc chiến Trump-mạng xã hội - ảnh 2 Hai tweet của ông Trump bị dán nhãn.

Facebook và Google cho biết sắc lệnh của ông Trump có nguy cơ gây hại cho nền kinh tế Internet và kỹ thuật số.

Phát ngôn viên của Facebook, Andy Stone cho biết: "Bằng cách buộc các công ty phải chịu trách nhiệm với mọi thứ mà hàng tỷ người trên thế giới nói, điều này sẽ tạo ra một sự đối xử không công bằng các công ty chọn cho phép phát ngôn gây tranh cãi và khuyến khích các nền tảng kiểm duyệt bất cứ điều gì có thể xúc phạm bất cứ ai."

"Các nền tảng của chúng tôi đã trao quyền cho nhiều người và các tổ chức có những quan điểm chính trị khác nhau, mang lại cho họ tiếng nói và cách thức mới để tiếp cận đối tượng của họ," phát ngôn viên của Google, Riva Sciuto nói. "Làm suy yếu Mục 230 theo cách này sẽ gây tổn hại cho nền kinh tế Mỹ và sự lãnh đạo toàn cầu về tự do Internet."

Twitter cho biết vào cuối ngày thứ Năm rằng sắc lệnh của Tổng thống Trump "là một cách tiếp cận cực đoan và chính trị hóa đối với một đạo luật mang tính bước ngoặt."

"#Mục230 bảo vệ sự đổi mới và tự do ngôn luận của Mỹ, và nó được củng cố bởi các giá trị dân chủ," Twitter tweet. "Nỗ lực đơn phương làm xói mòn nó đe dọa tương lai của tự do ngôn luận và Internet trực tuyến."

Một 'cuộc chiến' mà ông Trump 'muốn có'

Việc ban hành sắc lệnh hành pháp nêu bật những gì ông Trump tin là một cuộc chiến đáng để có. Theo nhiều cách, "tập phim" mới nhất với Twitter đưa ra lời kể của Tổng thống Trump rằng có những thế lực mạnh mẽ trên các phương tiện truyền thông liên kết chống lại ông, và rằng ông là tiếng nói duy nhất mà những người ủng hộ có thể tin tưởng.

"Điều này diễn ra ngay trong tay của Tổng thống Trump," Jason Miller, giám đốc truyền thông cho chiến dịch năm 2016 của ông Trump và là một người có liên quan trực tiếp đến chiến lược truyền thông xã hội của ông Trump nói. "Về cơ bản họ đã trao cho ông ấy một món quà lớn."

Bước leo thang kịch tính trong cuộc chiến Trump-mạng xã hội - ảnh 3 Ông Trump thể hiện kỹ năng tweet của mình trong văn phòng tại Trump Tower ở New York, ngày 29/9/2015. (Nguồn: The New York Times)

Nhiều đồng minh chính trị của ông Trump đã vội vã bảo vệ ông.

"Twitter đang tham gia vào cuộc can thiệp bầu cử năm 2020. Họ đang đặt ngón tay cái lên bàn cân," nghị sỹ đảng Cộng hòa Florida Matt Gaetz, một người ủng hộ Tổng thống Trump trung thành.

Giám đốc chiến dịch của ông Trump, Brad Parscale nói rằng nhóm của ông không còn trả tiền cho quảng cáo trên Twitter và cáo buộc gã khổng lồ công nghệ cố tình gây ảnh hưởng đến cuộc bầu cử để làm tổn hại hình ảnh Tổng thống.

Thói quen sử dụng Twitter của Trump đã được giới quan sát theo dõi, nghiên cứu trong hầu hết toàn bộ sự nghiệp chính trị của ông. Một số ý kiến cho rằng các lời bình luận của ông Trump trên Twitter ít tính chiến lược và mang nặng cảm tính nhiều hơn. Điều này có lẽ khiến một số cố vấn thân cận nhất thường xuyên mất cảnh giác và bất ngờ trước những gì xuất hiện trên tài khoản Twitter của Tổng thống.

Những người hiểu thói quen truyền thông xã hội của Tổng thống Trump tin rằng không có khả năng ông sẽ sớm thay đổi hành vi của mình. Miller, một quan chức Nhà Trắng đã từng chứng kiến ông Trump soạn và đưa lên các tweet của mình, cho biết "Tổng thống xem nền tảng này như một lối thoát nơi ông có thể nói chuyện trực tiếp với những người ủng hộ mình."

"Đó là một trong những siêu năng lực của Tổng thống Trump," ông Miller nói. "Ông ấy nắm bắt rất sớm phương tiện truyền thông xã hội, đặc biệt là Twitter, đã cho ông quyền tiếp cập vô hạn vào người dân Mỹ và những người ủng hộ ông. Điều mà ông Trump tối đa hóa là khả năng của phương tiện truyền thông xã hội để vượt qua các cuộc trò chuyện nhân tạo do truyền thông chính thống tạo ra."

Sắc lệnh sẽ được thực thi thế nào?

Theo sắc lệnh, Bộ Thương mại Mỹ sẽ yêu cầu Ủy ban Truyền thông Liên bang xây dựng một văn bản hướng dẫn làm rõ khi nào hành vi của một công ty có thể vi phạm các quy định của Mục 230 - có khả năng khiến các công ty công nghệ dễ dàng bị kiện hơn.

Sắc lệnh cũng chỉ đạo Bộ Tư pháp Mỹ tham khảo ý kiến của các công tố viên nói chung về các cáo buộc thiên vị chống bảo thủ. Sắc lệnh cấm các cơ quan liên bang quảng cáo trên các nền tảng được cho là đã vi phạm các nguyên tắc của Mục 230.

Cuối cùng, sắc lệnh sẽ đề nghị Ủy ban Thương mại Liên bang (FTC) xem xét các khiếu nại về sự thiên vị chính trị do Nhà Trắng thu thập và đưa ra các vụ kiện chống lại các công ty bị cáo buộc vi phạm.

Các quy định liên quan đến FTC có thể đặt ra các câu hỏi pháp lý bổ sung, vì FTC là một cơ quan độc lập không nhận lệnh từ Tổng thống.

Người phát ngôn của FTC Peter Kaplan cho biết: "FTC cam kết thực thi mạnh mẽ luật bảo vệ và cạnh tranh của người tiêu dùng, bao gồm cả các nền tảng truyền thông xã hội và phù hợp với thẩm quyền tài phán và giới hạn hiến pháp của chúng tôi"./.

Việt Đức (Vietnam+)