Châu Âu loay hoay phá thế phụ thuộc đồng USD

11/09/2018 - 07:00 - Nguồn: baodatviet.vn Yêu cầu xóa tin

Tạp chí Foreign Policy của Mỹ mới đây có bài phân tích cho rằng, châu Âu đang thảo luận các biện pháp nhằm làm suy yếu quyền bá chủ của đồng USD và sự thống trị tài chính Mỹ.

Động thái này là do sự bất mãn với chính sách cấm vận của Washington.

Chau Au loay hoay pha the phu thuoc dong USD
Châu Âu muốn rời xa Mỹ.

Các quan chức Pháp và Đức đang ngày càng tích cực tìm cách đối phó với sự thống trị về tài chính của Mỹ, điều này cho thấy mâu thuẫn nghiêm trọng đang tồn tại giữa Brussel và Washington.

Foreign Policy nhắc lại tuyên bố của Bộ trưởng Ngoại giao Đức Heiko Maas về việc cần thiết đạt được sự độc lập về tài chính của châu Âu. Theo tờ báo, đây có thể là sự khởi đầu của quyền tự do hành động trong chính sách đối ngoại châu Âu.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Pháp Bruno Le Maire cũng kêu gọi "hoàn toàn không phụ thuộc vào công cụ tài chính" và bày tỏ mong muốn làm cho châu Âu trở thành "lục địa chủ quyền và không phải là một chư hầu".

Rõ ràng châu Âu đang đứng trước yêu cầu tạo ra một hệ thống thanh toán thay thế, cũng như nâng cao vai trò của tiền tệ của liên hiệp và tổ chức quỹ thương mại với các nước chịu trừng phạt kinh tế của Mỹ.

Hiện châu Âu đang đưa ra đề xuất thiết lập một hệ thống thanh toán thay thế, cũng như nâng cao vai trò của tiền tệ châu Âu và tổ chức quỹ phụ trách việc thương mại với các nước bị chịu ảnh hưởng của lệnh trừng phạt.

Không chỉ Tạp chí Foreign Policy, tờ Le Point của Pháp cũng đặt vấn đề về việc châu Âu đang hướng tới một sự tự chủ trước Mỹ.

Qua vấn đề Iran và thỏa thuận hạt nhân đã bị Tổng thống Mỹ Donald Trump phá vỡ, châu Âu nhận thấy rằng họ "chỉ là một chú lùn" trong lĩnh vực tài chính.

Do sự thống trị của đồng USD, châu Âu đã không thể cứu vãn thỏa thuận hạt nhân Iran. Hàng loạt các tập đoàn châu Âu như Total, Peugeot, Siemens, Daimler, Air France-KLM, British Airways… đã đồng loạt thông báo rút khỏi thị trường Iran, cho dù EU đã "nài nỉ" họ duy trì các thỏa thuận giao thương với Iran.

EU tin rằng năng lực tài chính của họ có thể giúp cho các công ty châu Âu không bị Mỹ trừng phạt nếu tiếp tục làm ăn với Iran.

Chính bà Federica Mogherini, Ủy viên chính sách đối ngoại của Liên minh châu Âu còn khẳng định: "Chính châu Âu mới có quyền quyết định giao thương với ai".

Nhưng chỉ một tháng sau, các ngân hàng châu Âu đã từ chối giao dịch với Iran. Họ chưa quên vụ Ngân hàng BNP Paribas do vi phạm lệnh cấm của Mỹ mà đã bị phạt tới 8,9 tỉ USD hồi năm 2015.

Để gia tăng áp lực lên các nhà băng, Mỹ còn yêu cầu SWIFT, công ty viễn thông liên ngân hàng và tài chính quốc tế loại Iran ra khỏi danh sách dịch vụ kể từ ngày 4/11/2018.

Nhưng trên thực tế, trong giai đoạn 2012- 2016, các ngân hàng Iran đã gặp trở ngại khi sử dụng dịch vụ của SWIFT, khiến xuất khẩu dầu lửa của nước này giảm 50%: không có SWIFT, ngay lập tức Iran đã mất đáng kể khách hàng.

Tác giả của tờ Le Point cho rằng, thủ phạm gây ra những sự mâu thuẫn trong hành động của EU và hành động của doanh nghiệp châu Âu là giá trị quá lớn của đồng USD.

Đã đến lúc EU phải nâng cao vị thế của đồng euro trên thị trường quốc tế, điều mà từ trước tới nay châu Âu không làm vì họ cảm thấy "thoải mái khi phục tùng một nước Mỹ bảo trợ nhân từ".

Tờ báo Pháp ví von, "Sự tự chủ mà châu Âu mơ ước" là bởi châu Âu đã không làm những điều cần làm nên bây giờ sự tự chủ châu Âu vẫn chỉ là một giấc mơ.

Đi tìm sự tự chủ cho châu Âu là nhiệm vụ dài hạn, không chỉ là xây dựng nền tài chính tự chủ dựa trên đồng euro, mà còn phải xem xét lại cơ cấu an ninh và phòng vệ cho chính châu Âu nữa.

  • Sơn Dương