Nâng cao hiệu quả của tổ chức bộ máy hải quan

Kinh tế 11/04/2013 - 07:42

Theo Ban soạn thảo Luật Hải quan sửa đổi, việc tổ chức cấp cục hải quan gắn với địa giới hành chính (tỉnh, liên tỉnh) không thực sự bảo đảm tính linh hoạt, chủ động trong việc sắp xếp, tổ chức lại, thành lập các đơn vị hải quan mới (chia tách hoặc sáp nhập), không phù hợp với quy mô hoạt động, đặc điểm từng địa bàn, điều kiện kinh tế xã hội, yêu cầu quản lý của hải quan trong những giai đoạn phát triển khác nhau.

no image
Hoạt động nghiệp vụ tại Chi cục Hải quan cửa khẩu Hữu Nghị (Lạng Sơn)

Vì vậy, hệ thống tổ chức của Hải quan được xây dựng theo hướngkhông phụ thuộc vào địa giới hành chính mà phụ thuộc vào quy mô, tính chất hoạt động XNK, đặc thùđịa bàn.

Theo Luật Hải quan hiện hành, hệ thống tổ chức bộ máy của ngành Hảiquan gồm 3 cấp: Tổng cục Hải quan; Cục Hải quan tỉnh, liên tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương;Chi cục Hải quan cửa khẩu, Đội Kiểm soát hải quan và đơn vị tương đương.

Ban soạn thảo Luật Hải quan sửa đổi phân tích, mô hình tổ chức bộmáy hiện hành đang bộc lộ một số hạn chế, khó khăn, đó là, ngành Hải quan đang thực hiện các chươngtrình cải cách, hiện đại hóa, vì vậy cần xây dựng Hệ thống xử lý dữ liệu tập trung, thống nhất vàtăng cường đầu tư về cơ sở hạ tầng kỹ thuật, trang thiết bị máy móc. Nhưng do phạm vi quản lý bịchia tách theo từng địa bàn tỉnh, thành phố nên việc đầu tư bị phân tán, dàn trải; việc xử lý, chiasẻ dữ liệu thông tin cũng gặp nhiều khó khăn.

Việc bố trí biên chế, lực lượng bị phân tán nên hạn chế về năng lựcvà thẩm quyền trong một số lĩnh vực nghiệp vụ đòi hỏi sự tập trung chỉ đạo thống nhất, kịp thờitrong một số lĩnh vực chuyên sâu như: Chống buôn lậu, chống ma túy, kiểm tra sau thông quan…

Luật Hải quan hiện hành đã xác định: Hải quan được tổ chức theonguyên tắc tập trung, thống nhất. Hoạt động nghiệp vụ hải quan thực hiện thống nhất trên phạm vitoàn quốc. Tính chất công việc tương đối độc lập, theo đó, hoạt động nghiệp vụ không thực sự gắnvới đơn vị hành chính theo hệ thống tổ chức hành chính nhà nước mà phụ thuộc vào lưu lượng, quy mô,địa điểm, nơi thực hiện hoạt động XNK hàng hóa.

Vì vậy, việc tổ chức cấp cục hải quan gắn với địa giới hành chính(tỉnh, liên tỉnh) không thực sự bảo đảm tính linh hoạt, chủ động trong việc sắp xếp, tổ chức lại,thành lập các đơn vị hải quan mới (chia tách hoặc sáp nhập), không phù hợp với quy mô hoạt động,đặc điểm từng địa bàn, điều kiện kinh tế xã hội, yêu cầu quản lý của hải quan trong những giai đoạnphát triển khác nhau.

Do đó, Điều 14 Dự thảo Luật sửa đổi quy định về hệ thống tổ chứchải quan theo hướng bỏ cụm từ "tỉnh, liên tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương" ở cấp cục, bỏ cụmtừ "cửa khẩu" ở cấp chi cục nhằm bảo đảm tính linh hoạt, chủ động trong việc sắp xếp, tổ chức lại,thành lập các đơn vị hải quan mới (chia tách hoặc sáp nhập) phù hợp với quy mô hoạt động, đặc điểmtừng địa bàn, điều kiện kinh tế xã hội, yêu cầu quản lý của hải quan trong những giai đoạn pháttriển khác nhau; đặc biệt khi thực hiện thông quan điện tử, việc xử lý tập trung sẽ làm giảm bớtcác đơn vị trung gian.