Ngân hàng ngày càng ''mạnh dạn'' thể hiện những khoản nợ xấu

Kinh tế 06/09/2018 - 10:08

Rõ ràng công khai thông tin cả trong việc xác định nợ xấu, lẫn cách xử lý nợ là điểm hết sức quan trọng. Hy vọng rằng, với bài học công khai minh bạch vấn đề nợ xấu sẽ được giải quyết, dù rằng không thể một chiều.

Kết thúc quý II/2018, các ngân hàng đua nhau công bố kết quả kinh doanh 6 tháng đầu năm. Dựa vào những báo cáo được công bố thấy rõ, những khoản nợ khó đòi giai đoạn trước vẫn đang hiện hữu và để càng lâu thì mức độ "khó đòi" cũng tăng lên. Đây là lý do rất nhiều ngân hàng báo cáo con số nợ xấu tuyệt đối các nhóm cao (3-5)tăng lên trong 6 tháng đầu năm.

Theo tổng hợp số liệu từ 17 ngân hàng công bố báo cáo tài chính đến nay, ở hầu hết ngân hàng sự tăng trưởng về cho vay khách hàng so với đầu năm (trừ Eximbank). Hết ngày 30/6, cho vay khách hàng của số ngân hàng trên đạt 4.262 nghìn tỷ đồng, tăng 9,1% so với đầu năm. Cùng với sự tăng lên của số dư cho vay, nợ xấu của các ngân hàng cũng biến động theo chiều tương xứng với 71,7 nghìn tỷ, tăng 10,4%. Có 14/17 ngân hàng tăng trưởng về số dư nợ xấu và 12/17 ngân hàng có tỷ lệ nợ xấu cao hơn cuối năm trước.

Tuy nhiên, nhìn toàn cảnh thì bức tranh nợ xấu cuối tháng 6 có nhiều xáo trộn. Tỷ lệ nợ xấu các ngân hàng dao động từ 0,73 - 4,07%. Ngân hàng Bắc Á, ACB, Kienlongbank vẫn tiếp tục nằm ở top đầu các ngân hàng có tỷ lệ nợ xấu thấp nhất hệ thống. Với việc giảm nợ xấu từ 1,07% cuối quý I xuống 0,98% LienVietPostBank cũng góp mặt vào nhóm tỷ lệ nợ xấu thấp.

no image

Ảnh minh hoạ

Hay như Ngân hàng TMCP Tiên Phong (TPBank) đến cuối tháng 6 theo báo cáo tài chính quý II/2018 là 862,7 tỷ đồng, chiếm 1,17% dư nợ cho vay của Ngân hàng, tăng so với mức 1,09% thời điểm cuối năm 2017. Trong đó, nợ nhóm 5 chiếm hơn 50% tổng nợ xấu, tăng 69% so với đầu năm.

Trong khi đó, Techcombank rời khỏi nhóm này do số dư nợ xấu tăng gần 35% kể từ đầu năm, nâng tỷ lệ nợ xấu lên 2,04%. Mặc dù chưa công bố diễn giải chi tiết nhưng nhiều khả năng nợ xấu tăng là do Techcombank đã thực hiện mua lại toàn bộ trái phiếu VAMC.

Nhóm ngân hàng có tỷ lệ nợ xấu cho vay khách hàng cao nhất vượt mức 3% có Sacombank (3,74%) và VPBank (4,07%).

Mặc dù vẫn nằm ở phía dưới của bảng xếp hạng nhưng có thể thấy rằng Sacombank đã có bước tiến khá tốt trong nửa đầu năm 2018 vì cuối năm trước tỷ lệ nợ xấu của ngân hàng này là 4,67%. Theo cho biết từ Sacombank, ngân hàng đã thu hồi được hơn 3.600 tỷ đồng nợ xấu và tài sản tồn đọng trong 6 tháng và dự kiến sẽ giảm tỷ lệ nợ xấu xuống dưới 3% vào cuối năm.

VPBank giữ vị trí ngân hàng có tỷ lệ nợ xấu cao nhất, tuy nhiên tỷ lệ này đã tăng từ trong quý I/2018 do hệ luỵ từ phát triển mạnh tài chính tiêu dùng, đến cuối quý II, con số này đã giảm nhẹ từ 4,15% xuống 4,07%.

So găng 3 "ông lớn" ngân hàng gồm Vietcombank, VietinBank và BIDV thì Vietcombank có tỷ lệ nợ xấu thấp nhất. BIDV có tỷ lệ nợ xấu cao nhất còn VietinBank lại có tốc độ tăng nợ xấu cao nhất (24,6%). Tín dụng tăng trưởng cao hơn khi quy mô dư nợ của nhóm nhà băng này đã ở mức đứng đầu trong hệ thống là một phần lý giải cho việc nợ xấu cũng tăng cao.

Báo cáo của Công ty Chứng khoán Sài Gòn (SSI) cho biết tỉ lệ nợ xấu “thực” (bao gồm cả nợ xấu theo báo cáo của ngân hàng, nợ xấu bán cho Công ty Quảng lý tài sản các tổ chức tín dụng VAMC và các khoản nợ tái cấu trúc), đã giảm từ mức 12,4% trong năm 2015, về còn 8,4% vào năm 2016 và 7,5% vào năm 2017.

Mục tiêu của Chính phủ là đưa tỉ lệ này về dưới mức 3% vào năm 2020, nhưng không bao gồm các ngân hàng “0 đồng” và các nhà băng đang có chương trình tái cấu trúc riêng. Tỉ lệ nợ xấu tăng trở lại rõ ràng có thể làm chậm đi quá trình tái cấu trúc này. Phó Thủ tướng Chính phủ Vương Đình Huệ cho biết, để giải quyết căn bản tình trạng nợ xấu, cần tiếp tục xử lý vấn đề sở hưu chéo, nghiêm cấm các hành vi ngân hàng cho vay các công ty tập đoàn có chung một chủ sở hưu chi phối, nhất là đối với các dự án đầu tư ở nước ngoài.

Mới đây, tại diễn đàn M&A Việt Nam, cập nhật từ lãnh đạo Chính phủ cho biết, tỉ lệ nợ xấu toàn ngành đã giảm từ mức 10,08% vào đầu năm 2016, giảm xuống còn 6,9% tính đến tháng 6/2018. Thời gian gần đây, một loạt các ngân hàng cũng dồn dập rao bán nợ, phát mãi TSBĐ để xử lý nợ xấu như BIDV, Vietinbank, Agribank, NCB,... Tâm lý “sợ đổ vỡ” đã từng đeo đẳng các ngân hàng trong một thời gian dài vì sợ tác động domino đến toàn bộ nền kinh tế.  Rõ ràng công khai thông tin cả trong việc xác định nợ xấu, lẫn cung cách xử lý nợ xấu là điểm hết sức quan trọng. Hy vọng rằng, với bài học công khai minh bạch vấn đề nợ xấu sẽ được giải quyết, dù rằng không thể một sớm một chiều.

Được biết trong những tháng cuối năm, Ngân hàng Nhà nước tiếp tục điều hành chính sách tiền tệ chủ động, thận trọng, linh hoạt, phối hợp chặt chẽ với chính sách tài khóa và các chính sách kinh tế vĩ mô khác nhằm kiểm soát lạm phát theo mục tiêu đề ra; bảo đảm thanh khoản của các tổ chức tín dụng, ổn định thị trường tiền tệ, thị trường ngoại hối.

Hoàng Dung